ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΣΜΟΥ ΤΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΑΝΑΓΚΑΙΑ Η ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ

Στο πρόσφατο Περιφερειακό Συμβούλιο, που είχε ως αποκλειστικό θέμα το Στρατηγικό Σχέδιο Ανάπτυξης της Περιφέρειας, επισημάναμε για μια ακόμη φορά την αδυναμία της Περιφερειακής Αρχής όχι μόνο στο να λειτουργήσει ουσιαστικά, αλλά και να τηρήσει έστω και τον νόμο.

Τονίσαμε ιδιαίτερα ότι το Στρατηγικό Αναπτυξιακό Σχέδιο δεν είναι μια ακόμη τυπική διαδικασία -όπως μια τροποποίηση του προϋπολογισμού- για να περάσει απλά με τις ψήφους μιας «πλαστής» πλειοψηφίας αφού δεσμεύει το μέλλον της Περιφέρειας, αλλά χρειάζεται συζήτηση σε βάθος όχι μόνο μεταξύ των παρατάξεων του ΠΣ αλλά και με Δήμους, Επιμελητήρια, Ενώσεις Ξενοδόχων, Αγροτικούς Συνεταιρισμούς κλπ ώστε να υπάρξουν οι αναγκαίες συγκλίσεις και συναντήληψη για το αναπτυξιακό όραμα με συγκεκριμένους στόχους και δράσεις ανά τομέα που θα φέρουν ουσιαστικά αναπτυξιακά αποτελέσματα στο τέλος της περιόδου. Αυτό απαιτεί ριζική αλλαγή του τρόπου που λειτουργεί η Περιφέρεια και τα νομικά της πρόσωπα. Η κα Καλογήρου επέμεινε να ψηφίσει ένα ατελέστατο κείμενο –που αμφιβάλει κανείς ποιος από τους συμβούλους της πλειοψηφίας το είχε διαβάσει- ώστε να προχωρήσει «στα γρήγορα» σε μια τυπική διαβούλευση και στη ψήφιση του επιχειρησιακού σχεδίου.

Ως ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ έχουμε κατ’επανάληψη κατακρίνει τον τρόπο λειτουργίας του ΠΣ, αλλά και των επιτροπών που έχουν διεκπεραιωτικό χαρακτήρα με «όπλο» τη «πλειοψηφία». Κρίσιμα θέματα όπως ο προϋπολογισμός που καλούμαστε να ψηφίσουμε την επόμενη εβδομάδα έρχονται ως κατάλογοι ποσών χωρίς πολιτική εισήγηση για τον στόχο που εξυπηρετούν, θα συζητηθούν και θα περάσουν. Μετά θα αναθεωρηθούν όσες φορές χρειαστεί για τη κάλυψη αναγκών, πάντα χωρίς σχέδιο. Από την άλλη πλευρά, οι τοποθετήσεις της αντιπολίτευσης έχουν τυπικό χαρακτήρα ακόμη και όταν επισημαίνουν προβλήματα νομιμότητας (πχ. άδειες ελαιοτριβείων, σύσταση νέας αναπτυξιακής όταν υπάρχουν 3 σε εκκαθάριση), ενώ δεν επιτρέπουν συγκλίσεις ακόμη και όταν περιλαμβάνουν ουσιαστικές και σωστές προτάσεις. Τα θέματα «κλείνουν» με ψηφοφορία μετά την τοποθέτηση των συμβούλων χωρίς συνήθως να δοθούν ούτε καν απαντήσεις στις αντιρρήσεις τους, πόσο μάλλον να υπάρξουν βελτιώσεις των προειλημμένων αποφάσεων. Στην ουσία έχουμε «λογοδοσία περιορισμένης ευθύνης» και οι όποιες «κραυγές» της αντιπολίτευσης, τεκμηριωμένες ή μη, είναι άνευ ουσίας.

Αραγε οι πολίτες αυτής της χώρας που συζητούν με πάθος για το μπόνους των 50 εδρών που δίνει ο εκλογικός νόμος στο πρώτο κόμμα στις εθνικές εκλογές, έχουν αντιληφθεί ότι στις εκλογές της αυτοδιοίκησης ο συνδυασμός που πρωτεύει τη δεύτερη Κυριακή παίρνει το 60% των συμβούλων ανεξάρτητα του ποσοστού που έχει πάρει τη πρώτη Κυριακή; Και αν σκεφτεί ότι αυτό το ποσοστό μπορεί να είναι και κάτω από 30%, αντιλαμβάνεται κανείς ότι με τον υφιστάμενο εκλογικό νόμο, ο πρώτος συνδυασμός μπορεί και να διπλασιάζει τον αριθμό των συμβούλων, εξασφαλίζοντας μια άνετη διακυβέρνηση, κόντρα στη θέληση των πολιτών;

Αυτή ήταν η φιλοσοφία των δύο κομμάτων, ΝΔ και ΠΑΣΟΚ, που κυβέρνησαν μεταπολεμικά τη χώρα φτιάχνοντας τους εκλογικούς νόμους με τη λογική «της αυτοδυναμίας» και το πρόσχημα της πολιτικής σταθερότητας. Αυτή την «καραμέλα πιπίλαγαν» για χρόνια, εξοβελίζοντας τη λογική των συνεργασιών ως «εστία συναλλαγών για οφίκια». Το αποτέλεσμα αυτής της πρακτικής ήταν τόσο η υποβάθμιση των θεσμών σε απλές πλειοψηφίες που συχνά τον μόνο συνδετικό κρίκο που έχουν είναι ακριβώς το «μοίρασμα μικρο-εξουσιών», ενώ εμπέδωσε στην ελληνική κοινωνία την έλλειψη κουλτούρας σύνθεσης και συνεργασίας. Τους βόλευε για να μπορούν να «κατακεραυνώνουν» αλλήλους με πύρινους μονόλογους χωρίς να είναι υποχρεωμένοι να δικαιολογούν τις απόψεις τους και να λειτουργούν με «κομματικές πειθαρχίες» και πλήρη αδιαφάνεια. Τις συνέπειες όλων αυτών τις βιώνουμε σήμερα με την αποκάλυψη του μεγέθους της διαφθοράς του συστήματος και την πλήρη αδυναμία επίτευξης συγκλήσεων.

Η πρόταση μας είναι απλή και τη θέτουμε προς συζήτηση με δεδομένο ότι έχει αναγγελθεί η τροποποίηση του «Καλλικράτη»:

-          Οι εκλογές να γίνονται σε ένα γύρο και η κατανομή των εδρών να γίνεται με απλή αναλογική, δίνοντας τη πραγματική τους δύναμη στους «μεσαίους» συνδυασμούς, μειώνοντας ταυτόχρονα τη πίεση προς τους «μικρούς» συνδυασμούς με τη λογική της «χαμένης ψήφου» αφού μπορούν να έχουν ρόλο στο μετεκλογικό σκηνικό.

-          Να υπάρχει ελάχιστο ποσοστό εκλογής ώστε να εξασφαλίζει τουλάχιστον 2 άτομα σε ένα συνδυασμό. Ο στόχος είναι πολλαπλός: (α) να ενισχύσει τις συνεργασίες από τη βάση μεταξύ ατόμων με κοινούς στόχους απαραίτητους για τη διοίκηση του τόπου, (β) την αποφυγή του κατακερματισμού των δυνάμεων προεκλογικά (γ) τη μη παρουσία υπερβολικά πολλών συνδυασμών στο Συμβούλιο που δεν θα επιτρέπει τη δημιουργία πλειοψηφιών και (δ) να επιτρέπει σε έναν συνδυασμό μια ελάχιστη αποτελεσματικότητα στη λειτουργία μέσα στο Δημοτικό ή Περιφερειακό Συμβούλιο.

-          Ο/η Δήμαρχος  και ο/η Περιφερειάρχης και τα άλλα μονοπρόσωπα όργανα να εκλέγονται από το Περιφερειακό Συμβούλιο με βάση συμφωνία επί του κοινού προγράμματος δράσης η υλοποίηση του οποίου θα ελέγχεται από αυτό.

Το ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ θεωρεί ότι η αλλαγή του εκλογικού νόμου προς τη κατεύθυνση αυτή, βάζοντας στο περιθώριο τις πλαστές κομματικές ή προσωποπαγείς πλειοψηφίες, θα οδηγήσει τις τοπικές κοινωνίες σε ζυμώσεις στη βάση τους ώστε να αναδείξουν δυνάμεις που επιδιώξουν τόσο προεκλογικές όσο και μετεκλογικές  συνεργασίες με βάση αρχές, θέσεις και προγράμματα.

Γιάννης Σπιλάνης

Περιφερειακός Σύμβουλος

ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ

(ioannispilanis.blogspot.com)

ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΤΙΚΟ: «Γκρίνιες» για εμφανείς και αφανείς ρόλους

Σε πρόσφατο Περιφερειακό Συμβούλιο που συζητήθηκε το μεταναστευτικό πρόβλημα, είχαμε θέσει συγκεκριμένα ερωτήματα (http://ioannispilanis.blogspot.gr/2015/10/21102015-1.html), όπως άλλωστε είχαμε κάνει και σε ανάλογη συζήτηση πριν το καλοκαίρι (http://ioannispilanis.blogspot.gr/2015/07/blog-post.html). Είχαμε επισημάνει ότι συναντήσεις γίνονται με πολιτικά πρόσωπα σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, δελτία τύπου και φωτογραφίες βγαίνουν, αλλά το θέμα της ουσιαστικής παρέμβασης των κρατικών φορέων (της Περιφέρειας συμπεριλαμβανόμενης) και σχετικής ενημέρωσης λείπουν με αποτέλεσμα να υπάρχουν διαμαρτυρίες από πολλές πλευρές, ειδικά για το ρόλο των ΜΚΟ αλλά και το ρόλο των τοπικών φορέων σε σχέση με αυτές, υπογραμμίζοντας ειδικά ότι "στην αναμπουμπούλα ο λύκος χαίρεται" όταν δεν υπάρχει κάποιος συντονιστής φορέας.

Η απάντηση που πήραμε και τις δύο φορές σε ότι αφορά την επιχειρησιακή διάσταση των πραγμάτων (δηλαδή το ποιός κάνει τι) ήταν ότι η Περιφέρεια δεν έχει αρμοδιότητες, προσωπικό και χρήματα. Στην ουσία δηλαδή ότι δεν μπορεί να κάνει κάτι.

Από τότε το πρόβλημα εντάθηκε και υπάρχουν καθημερινά "καταγγελίες" εφ'όλης της ύλης χωρίς να έρχονται απαντήσεις. Και οι διαμαρτυρίες εντείνονται περισσότερο όσο φαίνεται ότι υπάρχουν πολύ υψηλές ροές χρημάτων με αδιευκρίνιστη πορεία και κατάληξη, ενώ σε αμφισβήτηση τίθεται ο ρόλος των "ενδιάμεσων" φανερών και μη. Από την άλλη πλευρά είναι προφανές ότι χωρίς τη παρουσία των ΜΚΟ, κυρίως των ξένων, η διαχείριση της κατάστασης θα ήταν εντελώς αδύνατη.

Αναμφισβήτητα πρόκειται για ένα δύσκολο θέμα που δεν σηκώνει εύκολες απαντήσεις. Ομως η αδράνεια που σημειώνεται έχει πάρει ανησυχητικές διαστάσεις που μπορεί να δημιουργήσει εκρηκτικές καταστάσεις.

Είχαμε επισημάνει τον περασμένο Ιούνιο ότι "ο ρόλος της αυτοδιοίκησης οφείλει να είναι ουσιαστικός ιδιαίτερα στα νησιά όπου η παρουσία του κεντρικού κράτους είναι ιδιαίτερα περιορισμένη, θεωρώντας ότι οι κινήσεις της κας Καλογήρου βρίσκονται στη σωστή κατεύθυνση. Όμως η διαχείριση των όποιων πόρων οφείλει να είναι διαφανής και αποτελεσματική γιατί όπως έχουμε δει και στο παρελθόν σε παρόμοιες περιπτώσεις (πχ. κατασκευές και σίτιση μεταναστών στη Παγανή) «στην αναμπουμπούλα….. τα τρωκτικά χαίρονται»". Όμως η συνέχεια δεν ήταν αντίστοιχη και ως μόνο επίτευγμα εμφανίστηκε το δάνειο των 3εκ για τη κατασκευή κέντρου υποδοχής ασυνόδευτων ανηλίκων. Δηλαδή κάτι πραγματικά ανεπαρκές έως ασήμαντος για την αντιμετώπιση της καθημερινότητας.

Επειδή δεν θεωρούμε ότι θα πάρουμε απαντήσεις από τους τοπικούς φορείς καλούμε τον αρμόδιο Υπουργό κ.Μουζάλα να ξεκαθαρίσει την υπόθεση δίνοντας στη δημοσιότητα το όλο οργανόγραμμα και το πλαίσιο δράσης του κάθε φορέα (κράτους, Υπατης Αρμοστείας, λιμενικών και αστυνομικών αρχών, δομών υγείας, Περιφέρειας, Δήμου, ΜΚΟ), ενώ η τοποθέτηση συντονιστή (κατά προτίμηση υψηλόβαθμου υπηρεσιακού στελέχους με σχετική εμπειρία στην αντιμετώπιση κρίσεων και στον συντονισμό) φαίνεται αναπόφευκτη.

Γιάννης Σπιλάνης

Αναπληρωτής Καθηγητής

Περιφερειακός Σύμβουλος

(ioannispilanis.blogspot.com)

Αναγκαίο ένα επιχειρησιακό σχέδιο για την αγροτική ανάπτυξη: Η περίπτωση του λαδιού

Τις προηγούμενες ημέρες παρακολούθησα δύο ημερίδες σχετικά με την ελιά και το λάδι. Η πρώτη οργανωμένη από το Ινστιτούτο Υποτροπικών Φυτών και Ελαιολάδου Χανίων με το εδώ παράρτημα του (Εργαστήριο Ελαιολάδου Μυτιλήνης) και η δεύτερη από τη διαχειριστική Αρχή στο πλαίσιο του προγράμματος για την έξυπνη εξειδίκευση.

Από τις πολύ καλές παρουσιάσεις που έγιναν αλλά και την ανάλογη συζήτηση που ακολούθησε, θα μπορούσε κανείς να πάρει τα στοιχεία εκείνα που θα μπορούσαν να συνθέσουν το παζλ μιας στρατηγικής για το ελαιόλαδο και στη συνέχεια να φτιάξει αντίστοιχες πολιτικές για τα άλλα προϊόντα της Περιφέρειας.

Μια ολοκληρωμένη πολιτική πρέπει πρώτα απ’όλα να επισημάνει τα προβλήματα, αλλά οφείλει να μην μείνει εκεί. Θα πρέπει να διερευνήσει και να αποτυπώσει με ειλικρίνεια τις αιτίες που έχουν οδηγήσει στα προβλήματα γεγονός απαραίτητο για σχεδιασμό αποτελεσματικών δράσεων.

Α) Προβλήματα (γνωστά αλλά πρέπει να υπογραμμιστούν):

- έντονη μείωση της παραγωγής την τελευταία 15ετία εξ αιτίας των χαμηλών τιμών
- υψηλό % παραγωγής βιομηχανικών λαδιών που όμως βρίσκουν αγορές που ενδιαφέρονται να τα αναμείξουν με τα δικά τους.

- ανεπαρκείς ποσότητες Εξτρα Παρθένου.

- προβλήματα με τα απόβλητα των ελαιοτριβείων.

Β) Αιτίες (λιγότερο γνωστές και αποδεκτές):

- πολλά προβλήματα στη διαδικασία παραγωγής πρώτης ύλης (ελιάς) που έχουν σαν αποτέλεσμα να βγαίνει σημαντικά υποβαθμισμένο προϊόν.

- μη σωστή καταπολέμηση του δάκου (η δακοκτονία που όπως γίνεται είναι άχρηστη) και των άλλων εντόμων που προσβάλουν δέντρα και καρπό.

- μικρές διαφορές στη τιμή μεταξύ εξτρα παρθένου και των άλλων λαδιών που δεν θεωρούνται βρώσιμα σε συνδυασμό με τις χαμηλές τιμές του τελικού προϊόντος που δεν κινητοποιούν τους παραγωγούς να βελτιώσουν τις μεθόδους παραγωγής ενώ οδηγούν πολλούς στην εγκατάλειψη
- έλλειψη καινοτομιών και ο εφησυχασμός που προσέφεραν για χρόνια οι επιδοτήσεις

Γ) Προτεινόμενες Λύσεις: Εμφαση στη ποιότητα

- πρωτόκολλο ολοκληρωμένης γεωργίας που θα επιτρέψει στην αναβάθμιση του τελικού προϊόντος
- ανάδειξη των θεραπευτικών ιδιοτήτων του λαδιού (ακόρεστα, φαινόλες κλπ), των οργανοληπτικών του στοιχείων και της δυνατότητας άλλων χρήσεων με αξιοποίηση άλλων ενώσεων - Ισχυρισμός υγείας
- έμφαση σε παραγωγή παραπροϊόντων

- επεξεργασία διφασικών αποβλήτων για κομποστοποίηση

- καμπάνια για τη προώθηση των ιδιοτήτων του Εξτρα Παρθένου

Δ) Στόχοι:

- Αυξηση της συνολικής παραγωγής και ειδικά του Εξτρα Παρθένου (να ξεπεράσει το 50% της συνολικής παραγωγής)

- Αυξηση του ποσοστού διακίνησης τυποποιημένου λαδιού

Ε) Δράσεις:

- Δημιουργία και υποστήριξη Ομάδων Παραγωγών (με την προσφορότερη κατά περίπτωση οργάνωση) που θα περιλαμβάνουν όλους όσους ενδιαφέρονται να βελτιώσουν τις παραγωγικές διαδικασίες (εφαρμογή πρωτοκόλλου ολοκληρωμένης γεωργίας)

- Συντήρηση λαδιού κάτω από ιδανικές συνθήκες (πχ. καινό αζώτου) ώστε να μην αλλοιώνονται τα χαρακτηριστικά του

- Αξιοποίηση μεγάλων αγροκτημάτων δημόσιου χαρακτήρα (πχ. Σταθμού και Φιλανθρωπικών) για τη μετατροπή τους σε πειραματικά-επιδεικτικά αγροκτήματα και με τουριστική αξιοποίηση
- Συνεχή εκπαίδευση και υποστήριξη των Ομάδων Παραγωγών, Ελαιοτριβέων, Τυποποιητών 
- Αξιοποίηση των ερευνητικών ευρημάτων και χρηματοδότηση για συνέχιση ερευνών με συγκεκριμένη στοχοθεσία (βελτίωση και τυποποίηση παραγωγής, ανάδειξη χαρακτηριστικών, παραπροϊόντα, διαχείριση αποβλήτων...)

- Πρόγραμμα προβολής του Εξτρα Παρθένου ως στοιχείου ασφαλούς και υγιεινής διατροφής 
- Δημιουργία ενός ισχυρού brand name που να συνδέεται και με άλλα ισχυρά και αναγνωρίσιμα από τη διεθνή πελατεία στοιχεία (Aegean Quality)

- Σύνδεση του κλάδου με τον τουρισμό στο τρίπτυχο "περιβάλλον (τα μονοπάτια της ελιάς) -πολιτισμός (υλικός και άυλος) - διατροφή/γευσιγνωσία" πάνω στο ίδιο στοιχείο (Aegean Quality)
- Αξιοποίηση καλών πρακτικών εμπορίας για διεύρυνση υπαρχουσών και εξεύρεση νέων αγορών

Το πρόγραμμα θα πρέπει να συνδέσει τους φορείς που έxουν ρόλο (Ερευνητικά Εργαστήρια Πανεπιστημίων, Ινστιτούτο Χανίων και Εργαστήριο Μυτιλήνης, Αγροδιατροφική, οργανώσεις παραγωγών, ελαιοτριβέων, τυποποιητών-εμπόρων, μεμονωμένους παραγωγούς) στα επιμέρους βήματα κάτω από τον συντονισμό της Περιφέρειας και τη δημιουργία συγκεκριμένου σχεδίου με χρηματοδότηση από διαφορετικές πηγές (από το ΠΕΠ, εθνικούς πόρους, Leader, Ευρωπαϊκή επιτροπή, ίδιους πόρους κλπ), βήματα, ποσοτικοποιημένους στόχους και συνεχή παρακολούθηση σε ότι αφορά στην υλοποίηση των στόχων.

Χρόνια υπογραμμίζουμε ότι έχουν χαθεί ευκαιρίες. Η σημερινή κρίση δεν επιτρέπει άλλες καθυστερήσεις. Ανάλογα προγράμματα πρέπει να εκπονηθούν για όλα τα βασικά προϊόντα της Περιφέρειας.

Εμείς ως ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ τοποθετηθήκαμε ήδη από τη προεκλογική περίοδο πάνω στο θέμα. Σήμερα προτείνουμε με επιμονή για έναν διαφορετικό επιχειρησιακό σχεδιασμό της Περιφέρειας. Να δοθεί τέλος στα μεμονωμένα έργα που δεν εξυπηρετούν συγκεκριμένους και ιεραρχημένους στόχους για το κοινό συμφέρον, αλλά προσωπικές φιλοδοξίες. Ας τελειώνουμε μια για πάντα με τις πρακτικές του παρελθόντος που έφεραν τη χώρα στη σημερινή κατάσταση.

Γιάννης Σπιλάνης

Αναπληρωτής Καθηγητής

Περιφερειακός Σύμβουλος με τον συνδυασμό ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ

(ioannispilanis.blogspot.com)

Σχόλια στην ανακοίνωση του Δήμου Λέσβου για τη Πολιτιστική Πρωτεύουσα 2021

Με έκπληξη διάβασα στα ηλεκτρονικά και έντυπα ΜΜΕ του Σαββάτου 21 Νοεμβρίου, σε δημοσίευμα-ανακοίνωση του Δήμου Λέσβου όπου παρέχονται διευκρινίσεις για την υποψηφιότητα της Λέσβου ως Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης 2021, ότι είμαι μέλος του "Συμβουλίου Δέσμευσης" με την ιδιότητα μου ως επικεφαλής Περιφερειακής Παράταξης. Δηλώνω κατηγορηματικά ότι ουδέποτε έλαβα παρόμοια επίσημη ή ανεπίσημη πρόταση, ενώ ταυτόχρονα η ύπαρξη του "Συμβουλίου Δέσμευσης" αποτελεί σε μένα μια "άγνωστη έννοια". Απορώ πως ο Δήμος προβαίνει σε τέτοιου είδους ανακοινώσεις, που θέτουν ευθέως σε αμφισβήτηση το σύνολο του περιεχομένου της ανακοίνωσης και υποβαθμίζουν τη σοβαρότητα της όλης προσπάθειας που την θεωρεί ως κορυφαία πράξη της δράσης του.

Για το θέμα της Πολιτιστικής Πρωτεύουσας 2021 τοποθετήθηκα δημόσια τόσο με Δελτίο Τύπου τη 1η Οκτωβρίου  όσο και στο πρόσφατο Περιφερειακό Συμβούλιο με το ίδιο σκεπτικό: αναγνωρίζοντας τη πολιτιστική σπουδαιότητα του κάθε νησιού ξεχωριστά και το πως μια τέτοια προοπτική θα μπορούσε να αλλάξει το αναπτυξιακό μοντέλο της Λέσβου (και δεν θα ήταν δυνατό να τοποθετηθώ διαφορετικά αφού εδώ και 30 χρόνια υποστηρίζω ότι το συγκριτικό πλεονέκτημα των νησιών είναι ο πολιτισμός και το περιβάλλον) αμφισβήτησα τη σκοπιμότητα της ενέργειας για 2 κυρίους λόγους:

- την αντικειμενική δυσκολία ενός νησιού να αναλάβει μόνο του ένα εγχείρημα τέτοιας έκτασης (έλλειψη υποδομών, έλλειψη πόρων, αδυναμίες διαχείρισης κλπ) προτείνοντας εναλλακτικά τη λογική της πρότασης ομπρέλας που να περιλαμβάνει όλο το Αιγαίο - κοιτίδα πολιτισμού, ενώ ταυτόχρονα με τον τρόπο αυτό θα αποφεύγονταν ο αδελφοκτόνος πόλεμος μεταξύ νησιών και μάλιστα της ίδιας Περιφέρειας

- τον υπαρκτό κίνδυνο, εφόσον η πρόταση τελεσφορήσει, να συμβούν όσα συνέβησαν στις προηγούμενες πολιτιστικές πρωτεύουσες της Ελλάδας αλλά και στους Ολυμπιακούς Αγώνες : υψηλές δαπάνες για υποδομές και δραστηριότητες -συνοδευόμενες με απίστευτες σπατάλες και κατηγορίες για διασπάθιση δημόσιου χρήματος- που την επόμενη ημέρα θα πεθάνουν γιατί δεν υπάρχει δυνατότητα συντήρησης τους υποθηκεύοντας το μέλλον της Λέσβου.

Ταυτόχρονα υπογράμμιζα ότι αν πραγματική πρόθεση του Δήμου ήταν να αλλάξει το αναπτυξιακό μοντέλου του νησιού αυτό θα έπρεπε να αποτυπωθεί ήδη στον προϋπολογισμό του 2016.

Τα παραπάνω καθώς και την επιφύλαξη μου για την αρτιότητα της πρότασης εξ αιτίας του μικρού χρονικού διαστήματος προετοιμασίας του φακέλου έθεσα και προφορικά στον αρμόδιο αντιδήμαρχο Κ.Αστυρακάκη σε μια τυχαία συνάντηση μου, ενώ στη συζήτηση προέκυψε και το ερώτημα από το που θα βρεθούν οι αναγκαίοι πόροι. Οι απαντήσεις που έλαβα δεν ήταν ικανοποιητικές και η συζήτηση τελείωσε εκεί.

Με την ευκαιρία που η συζήτηση αυτή έρχεται και πάλι στο προσκήνιο και με την "ιδιότητα του διορισμένου μέλους του Συμβουλίου Δέσμευσης" έχω να υποβάλλω δημόσια δύο ερωτήματα που θα έκανα στο Συμβούλιο αν ποτέ είχε συγκληθεί για να συζητήσει θέματα ουσίας:

- ποιο είναι το περιεχόμενο της πρότασης. Δηλαδή ποια έργα και ποιες δράσεις περιλαμβάνει με τι προϋπολογισμό (ενδεικτικό έστω), ποιες είναι οι πηγές χρηματοδότησης και ποια τα αναμενόμενα έσοδα.

- ποια είναι η εκτίμηση των αποτελεσμάτων (άμεσων και έμμεσων ωφελειών και κόστους) και των συνολικότερων επιπτώσεων στη Λέσβο από το συγκεκριμένο σχέδιο δράσης.
 

Ας μην βιαστούν ορισμένοι να απαντήσουν γενικόλογα για οφέλη στην συνολική αναβάθμιση του νησιού γιατί θα τους παραπέμψω στις επιπτώσεις των Ολυμπιακών Αγώνων στην Ελλάδα: χρεοκοπία, οικονομική και ηθική -παρά την τεράστια επιτυχία που είχαν από διοργανωτικής πλευράς και τη δημιουργία σημαντικών γενικών υποδομών-, ενώ ταυτόχρονα οι αθλητικές υποδομές απλά κατέρρευσαν δείχνοντας το μέγεθος της καταστροφής.

Φαντάζομαι ότι αυτές οι απαντήσεις υπάρχουν αφού η μελέτη σκοπιμότητας αποτελεί προϋπόθεση για την ανάληψη της αντίστοιχης δράσης ακόμη και για το παραμικρό έργο -πόσο μάλλον για ένα τόσο πολύπλοκο και δαπανηρό εγχείρημα- και θα δοθούν στη δημοσιότητα τις αμέσως επόμενες ημέρες.

Τελειώνοντας θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι, ως επιστήμονας ειδικευμένος σε θέματα στρατηγικού σχεδιασμού με έμφαση στον νησιωτικό χώρο και στον τουρισμό και ως ΜΟΝΙΜΟΣ κάτοικος του νησιού από το 1986, βρίσκομαι πάντα στη διάθεση των τοπικών αρχών να συμβάλω προς αυτή τη κατεύθυνση. Μέχρι σήμερα όμως δεν έχω λάβει καμία αντίστοιχη πρόσκληση, όπως άλλωστε δεν έλαβα και τη πρόσκληση ώστε να συμμετάσχω στο Συμβούλιο Δέσμευσης.

Γιάννης Σπιλάνης
Αναπληρωτής Καθηγητής
Περιφερειακός Σύμβουλος

(http://ioannispilanis.blogspot.gr)

Η συζήτηση για τη στρατηγική ανάπτυξη της Περιφέρειας: άλλο τεχνοκρατική επάρκεια και άλλο πολιτικές επιλογές

Η συζήτηση για τη στρατηγική ανάπτυξη της Περιφέρειας: άλλο τεχνοκρατική επάρκεια και άλλο πολιτικές επιλογές

Η συζήτηση που έγινε τη Δευτέρα 9 Νοεμβρίου στο Περιφερειακό Συμβούλιο με αφορμή το θέμα της, καθυστερημένης κατά ένα εξάμηνο τουλάχιστον, κατάθεσης του Στρατηγικού Σχεδίου Ανάπτυξης της Περιφέρειας είχε την ίδια «γεύση» με τις προηγούμενες φορές: η Περιφερειακή αρχή έφερε την εισήγηση της και επέμεινε μέχρι το τέλος στη ψήφιση της ως είχε παρά τις ενστάσεις που διατυπώθηκαν από πολλές πλευρές. Η πρόταση μας για απόσυρση του κειμένου και ουσιαστικής βελτίωσης του δεν έγινε αποδεκτή.

H παράταξη «Συμβόλαιο Ζωής με το Αιγαίο» επισήμανε μια σειρά θεμάτων που δείχνουν την αδυναμία της Περιφερειακής Αρχής - και προσωπικά της κας Καλογήρου- να σταθεί στο ύψος των απαιτήσεων της θέσης της. Πιο συγκεκριμένα η παρέμβαση μας εστιάστηκε σε:

-          Θεσμικά θέματα: η μεγάλη καθυστέρηση να ξεκινήσει η συζήτηση για τον αναπτυξιακό σχεδιασμό, την ουσιαστικότερη αρμοδιότητα που έχει ανατεθεί στη Περιφέρεια, έχει ως αποτέλεσμα να μην υπάρχουν τώρα πλέον τα χρονικά περιθώρια να είναι ουσιαστική καταδεικνύοντας την αδυναμία ή ακόμα και την αδιαφορία της περιφερειακής αρχής να ανταποκριθεί στο ρόλο της. Με βάση τα μέχρι σήμερα δεδομένα δεν έχει υπάρξει ουσιαστικός διάλογος ούτε στο Περιφερειακό Συμβούλιο ούτε με τους ενδιαφερόμενους φορείς και πολίτες, δεδομένου ότι δεν έχει καν συσταθεί η Περιφερειακή Επιτροπή Διαβούλευσης που θα έπρεπε να λειτουργεί και να ενημερώνεται για τα αναπτυξιακά θέματα από τον περσινό Νοέμβριο. Ακόμη και αν συσταθεί τις επόμενες ημέρες -για να καλυφθεί η τυπική υποχρέωση που προβλέπει ο νόμος- δεν θα έχει το χρόνο να ασχοληθεί σε βάθος με τα πολύπλοκα θέματα που περιλαμβάνει ο σχεδιασμός και πολύ περισσότερο με το επιχειρησιακό σχέδιο.

-          Θέματα ουσίας της ανάλυσης: η ανάλυση της κατάστασης που μας δόθηκε, παρά το μεγάλο μέγεθός της, δεν μπήκε σε βάθος ώστε να διερευνήσει τις αιτίες της αναπτυξιακής καθυστέρησης της Περιφέρειας. Για παράδειγμα, δεν υπάρχει ανάλυση γιατί ο τουρισμός όχι μόνο δεν αυξάνεται αλλά αντίθετα έχει κάνει βήματα πίσω έχοντας χάσει το 35% των αφίξεων από το 2000, με αποτέλεσμα η Περιφέρεια να βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις των ελληνικών περιφερειών σε ότι αφορά αφίξεις, διανυκτερεύσεις, έσοδα και απασχόληση. Το ίδιο ισχύει για τον αγροτικό τομέα και τη μεταποίηση, γεγονός που έχει οδηγήσει τη Περιφέρεια να εξαρτάται από τις δαπάνες του δημόσιου τομέα που παράγει το 25% του ΑΕΠ στην Περιφέρεια και 35% σε Λέσβο και Λήμνο.

-          Θέματα κατευθύνσεων του σχεδιασμού: οι προτεινόμενες δράσεις δεν έχουν ολοκληρωμένη λογική αλλά εντάσσονται σε «διοικητικά κουτάκια» που έχουν αποδειχθεί αναποτελεσματικά και αντανακλούν την παλαιά λογική των μεμονωμένων έργων αντί των ολοκληρωμένων δράσεων. Τα σύνθετα αναπτυξιακά προβλήματα δεν «υπακούουν» σε διοικητικές λειτουργίες αλλά απαιτούν συνέργειες οριζόντιες και κάθετες, στο πλαίσιο ενός πολυεπίπεδου και ολοκληρωμένου σχεδίου: οριζόντιες μεταξύ των διαφόρων φορέων είτε ανήκουν στη Περιφέρεια (διοίκηση, Περιφερειακό Ταμείο, Αναπτυξιακή Εταιρεία, ΚΕΚ Περιφέρειας κλπ), είτε ανεξάρτητων φορέων (Επιμελητήρια, Συνεταιρισμοί, Ενώσεις, Πανεπιστήμιο, Εργαστήριο Ελαιολάδου κλπ) και κάθετες αφού μια σειρά από αναγκαίες δράσεις  (πχ. Δίκτυο μεταφορών, αγροτική πολιτική, θέματα υγείας και παιδείας) είναι αρμοδιότητες του κεντρικού κράτους και πρέπει να επιλυθούν μέσα από μια συνολική ή νησιωτική πολιτική. Τέλος η στενή συνεργασία με τους Δήμους, που θα πρέπει να προκύψει μέσα από τη δημιουργία συναντίληψης για την αναπτυξιακή στρατηγική, είναι απαραίτητη ώστε να μην υπάρχουν αλληλοκαλυπτόμενες και αντικρουόμενες παρεμβάσεις με αποτέλεσμα σπατάλη πόρων και ευκαιριών. 

Η πρόταση που κατέθεσε το «ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ» στον ελάχιστο χρόνο που είχε στη διάθεση του μέσα από τη διαδικασία τοποθετήσεων στο Περιφερειακό Συμβούλιο, εστίασε παράλληλα με τη τεχνοκρατική αναβάθμιση του Σχεδίου και σε πλήρη ανατροπή του μοντέλου διοίκησης της Περιφέρειας ταυτόχρονα με τη πλήρη ανατροπή του μοντέλου ανάπτυξης που ακολουθείται μέχρι σήμερα. Πιο συγκεκριμένα:

-          Σε ότι αφορά τη τεχνοκρατική διάσταση: η ανάλυση οφείλει να εστιάζει στα προβλήματα, να ανακαλύπτει τις αιτίες που επέτρεψαν στη δημιουργία τους και να ιεραρχεί προτεραιότητες παρέμβασης. Αντί αυτού βλέπουμε επιμονή σε γενικόλογες διαπιστώσεις και διατυπώσεις που «χωρούν» τα πάντα ώστε να μην μείνει κανείς στεναχωρημένος όπως γίνεται 30 χρόνια τώρα με τα αποτελέσματα που όλοι γνωρίζουμε, δηλαδή την κατασπατάληση πόρων και την αναπτυξιακή στασιμότητα αν όχι οπισθοδρόμηση. Όπως είπαμε και προηγούμενα, πρέπει να περάσουμε σε ολοκληρωμένο σχεδιασμό με ιεράρχηση στόχων και δράσεων.

-           Σε ότι αφορά στο μοντέλο διοίκησης: Η κα Καλογήρου δεν φαίνεται να αντιλαμβάνεται ότι το μοντέλο διοίκησης που έχει υιοθετήσει, ως συνέχεια των πρακτικών που εδώ και χρόνια εφαρμόζονται από την εποχή των διορισμένων νομαρχών, είναι αυτό που έφερε τη χώρα στη κρίση: «τάζω τα πάντα σε όλους, ενώ συνεχίζω να δρω με βάση έργα και ενέργειες που ικανοποιούν την προσωπική μου εικόνα και στρατηγική» χωρίς ουσιαστικές προτάσεις που να αντιμετωπίζουν τα προβλήματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η περσινή παράνομη απόφαση για αδειοδότηση των ελαιοτριβείων χωρίς από τη μεριά των ιδιοκτητών τους να υπάρχει καμία δέσμευση για συμμόρφωση, όπως κάνουν παντού στην Ελλάδα οι συνάδελφοι τους. Στην ίδια λογική εντάσσεται - όπως φαίνεται από τις μέχρι τώρα κινήσεις - και η δημιουργία του γραφείου των Βρυξελλών και η κινητικότητα της ίδιας και προσωπικών της συνεργατών ανά την Ευρώπη, χωρίς να συνδέεται με τη λειτουργία της Περιφέρειας. Πιο συγκεκριμένα  η οργάνωση ημερίδας για την επιχειρηματικότητα στις Βρυξέλλες (που στοίχησε 30.000€) -προφανώς για προσέλκυση επενδύσεων- πάνω σε ποια βάση οργανώθηκε και πόσο ενήμερη ήταν η Δ/νση Αναπτυξιακού Προγραμματισμού (που είναι αρμόδια για τις παραγωγικές επενδύσεις); Ποιος ενημερώθηκε για τα αποτελέσματα της ημερίδας και για το ευρύτερο σχέδιο που υλοποιείται; Το ίδια τακτική προτίθεται να ακολουθήσει η κα Καλογήρου αν και όταν δοθεί η πρόσθετη ενίσχυση προς τις περιφέρειες που αντιμετωπίζουν προβλήματα που σχετίζονται με το προσφυγικό;

-          Σε ότι αφορά στην ειδική οριζόντια στρατηγική για τη νησιωτικότητα: Η κα Καλογήρου παρά το γεγονός ότι είναι μέλος του προεδρείου της ΕΝΠΕ –όπως έχουμε επανειλημμένα εισηγηθεί- δεν έχει προωθήσει τη σύσταση ειδικής επιτροπής για τη Νησιωτικότητα έτσι ώστε να προετοιμαστούν οι ειδικές πολιτικές που θα αντιμετωπίζουν τα προβλήματα που συνεπάγεται αυτή και να την εισηγηθεί στην Κυβέρνηση. Μια πρόταση που πρέπει να λαμβάνει υπόψη της τη μειωμένη ελκυστικότητα των νησιών σε ότι αφορά στην εγκατάσταση ανθρώπων και δραστηριοτήτων ως συνέπεια του υψηλού κόστους παραγωγής και διαβίωσης παράλληλα με το υψηλό κόστος λειτουργίας της διοίκησης. Τα παραπάνω επιβάλουν ένα διαφορετικό αναπτυξιακό μοντέλο από εκείνο των ηπειρωτικών και αστικών περιοχών που θα αξιοποιεί τα συγκριτικά πλεονεκτήματα των νησιών, εστιάζοντας στο τρίπτυχο «ποιοτικά, πράσινα και νησιά ίσων ευκαιριών». Και εφόσον η κα Περιφερειάρχης θεωρεί ότι θα πρέπει να υπάρξει ειδική ενίσχυση για τα νησιά του Β.Αιγαίου ας καταθέσει πρόταση για ενεργοποίηση του εργαλείου των Ολοκληρωμένων Χωρικών Επενδύσεων που παραμένει αναξιοποίητο.

-          Σε ότι αφορά στη στρατηγική για το Β.Αιγαίο: η έμφαση πρέπει να δοθεί μεταξύ άλλων:

o   στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων με βάση την ποιότητα των παραγόμενων προϊόντων και υπηρεσιών και απαιτεί τη χρηματοδότηση επιχειρήσεων όλων των παραγωγικών-εξαγωγικών κλάδων (τουρισμός, αγροτικο-διατροφικός τομέας) που θα ενταχθούν σε ένα σήμα Αιγαιακής Ποιότητας που θα αξιοποιεί τοπικούς πόρους και προϊόντα, θα προστατεύει και θα αναδεικνύει το περιβάλλον, θα εκπαιδεύει το ανθρώπινο δυναμικό του και θα ικανοποιεί τους πελάτες του.

o   στην αξιοποίηση της χερσαίας και θαλάσσιας βιοποικιλότητας των νησιών για ανάπτυξη νέων προϊόντων και τουριστικών υπηρεσιών, ειδικά στα μικρά νησιά (που αγνοήθηκαν πλήρως στη πρόταση της Περιφέρειας)

o   στην αξιοποίηση της ναυτικής παράδοσης των νησιών -και ειδικά της Χίου και των μικρών νησιών- δημιουργώντας ένα cluster πολύπλευρης ναυτικής εκπαίδευσης και ενίσχυσης των θαλάσσιων δραστηριοτήτων, συμπεριλαμβανόμενου και του θαλάσσιου τουρισμού

o   στην αξιοποίηση του γεωλογικού πλούτου των νησιών για ανάπτυξη ήπιων μορφών ενέργειας, τουρισμού ευεξίας και γεωλογικού τουρισμού

o   στην αξιοποίηση των κοινόχρηστων και δημόσιων πόρων και στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών (φυσικοί και πολιτιστικοί πόροι, ΑΠΕ, κοινωνικές υπηρεσίες, διαχείριση περιβάλλοντος) μέσα από την στήριξη της Κοινωνικής Οικονομίας 

Η παράταξη «ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ» από τη προεκλογική περίοδο έχει καταθέσει δημόσια προτάσεις για πολλά από τα θέματα που απασχολούν τη Περιφέρεια. Επίσης κάθε φορά που ένα θέμα έρχεται στην επικαιρότητα, ανεξάρτητα με το αν έρχεται ή όχι στο Περιφερειακό Συμβούλιο, δεν διστάζει να τοποθετηθεί με στόχο να συμβάλλει στην αλλαγή πορείας της Περιφέρειας καταψηφίζοντας συνήθως τις προτάσεις της πλειοψηφίας θεωρώντας ότι κινούνται σε λάθος κατεύθυνση.

Η πρόσκληση που απεύθυνε η κα Περιφερειάρχης προσωπικά σε μένα για να βοηθήσω στη βελτίωση της πρότασης του Επιχειρησιακού Σχεδίου που θα έρθει για τελική ψήφιση, αν δεν έγινε μόνο για λόγους εντυπωσιασμού, έχει λάβει υπόψη τη διάσταση των απόψεων; Το ερώτημα που τίθεται ευθέως στη κα Καλογήρου: είναι έτοιμη να αλλάξει τρόπο λειτουργίας και πορεία;

Γιάννης Σπιλάνης

Περιφερειακός Σύμβουλος

Παρεμβάσεις Σπιλάνη στο ΠΣ της 21/10/2015: Μεταναστευτικό - Οργανισμός τουρισμού Λέσβου - Κοινωφελής Εργασία

Παρεμβάσεις Σπιλάνη στο ΠΣ της 21/10/2015

Θέμα 1ο: Μεταναστευτικό

Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι το μεταναστευτικό αποτελεί ένα κρίσιμο και δύσκολα διαχειρίσιμο πρόβλημα. Δεν θα αναφερθώ στο πως δημιουργείται το πρόβλημα και ποιος είναι ο ρόλος της διεθνούς κοινότητας, αλλά θα σταθώ στο θέμα της διαχείρισης του στο οποίο μπορούμε να έχουμε παρέμβαση ως Περιφερειακό Συμβούλιο.

Η σημερινή συζήτηση γίνεται άναρχα με ευθύνη της Περιφέρειας αφού γίνεται χωρίς γραπτή εισήγηση και χωρίς στόχο. Είναι απλά μια ενημερωτική συζήτηση όπως αυτή που κάναμε πριν 4 μήνες ή υπάρχει ένα σχέδιο δράσης της περιφέρειας που θέλουμε να εγκριθεί; Προφανώς είναι το πρώτο. Εγινε ένας συναισθηματικός απολογισμός από τη πλευρά της κας Περιφερειάρχη και του κ.Αντιπεριφερειάρχη Χίου, αντί να έχουμε σαφή απολογισμό δράσεων με φυσικό και οικονομικό αντικείμενο. Αντίθετα ενημερωνόμαστε απλά για δράσεις που έχουν αποφασιστεί και δρομολογούνται χωρίς να έχουν συζητηθεί και αποφασιστεί από το ΠΣ όπως για την κατασκευή ξενώνα φιλοξενίας 150 ανήλικων χωρίς οικογένεια. Όμως δεν γνωρίζουμε σε τι αφορούν τα 2 εκ που μας είπε η κα Περιφερειάρχης ότι εξασφάλισε ως δάνειο από την Τράπεζα του Συμβουλίου της Ευρώπης χωρίς να ξέρουμε τι θα χτιστεί, που, πότε, πόσο θα κοστίσει όπως και πόσο θα κοστίσει η λειτουργία του. Ερώτηση: δεν υπάρχουν κτίρια που μπορούν να αξιοποιηθούν όπως ο ξενώνας της Αγιάσου που έκλεισε;

Αλλες δραστηριότητες που αναφέρθηκαν όπως η οργάνωση εκδήλωσης στο πλαίσιο των Open Days στις Βρυξέλλες με κόστος 30.000 ευρώ όπου δεν καταλάβαμε αν είχε ως αντικείμενο την επιχειρηματικότητα όπως γράφει η σχετική σύμβαση ή για το μεταναστευτικό όπως μας είπε η Περιφερειάρχης.

Και πολλά άλλα που αναφέρθηκαν ως δράσεις της Περιφέρειας για λόγους εντυπωσιασμού, αλλά τελικά είναι δράσεις εθελοντών και άλλων, όχι όμως της Περιφέρειας αφού ακούσαμε πολλές φορές ότι η Περιφέρεια δεν έχει ούτε ανθρώπους, ούτε μέσα, ούτε χρήματα, ούτε αρμοδιότητες για παρέμβαση. Τότε ποια είναι η παρέμβαση της;

Ακούμε για επαφές με αξιωματούχους διαφόρων επιπέδων αλλά δεν βλέπουμε πουθενά συγκεκριμένες δράσεις και ειδικά ποιες συγκεκριμένες διοικητικές διαδικασίες έχουν γίνει για διεκδίκηση χρημάτων από εκεί που είναι διαθέσιμα όπως είναι το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων που χρηματοδοτεί ΜΚΟ, τους Γιατρούς χωρίς Σύνορα αλλά όχι την ΠΒΑ. Και αυτό συμβαίνει γιατί απλούστατα δεν έχει καταθέσει κανένα σχετικό αίτημα με συγκεκριμένο και κοστολογημένο σχέδιο δράσης αφού είναι παραπάνω από προφανής η αδυναμία να περάσει η ηγεσία της από τις διακηρύξεις και τις συναντήσεις με επώνυμους σε συγκεκριμένες δράσεις κινητοποιώντας τον όποιο μηχανισμό διαθέτει. Μια αδυναμία που είναι εμφανής σε όλους τους τομείς όπως η κοινωνία των νησιών διαπιστώνει καθημερινά. Τα Δελτία Τύπου και οι φωτογραφίες περισσεύουν, αλλά οι συγκεκριμένες δράσεις λείπουν.

Παράλληλα θεωρούμε ότι:

-          πρέπει να υπάρξει σαφής ενημέρωση προς το σώμα αλλά και προς την κοινωνία για το πως λειτουργεί ο μηχανισμός διαχείρισης του μεταναστευτικού. Ποιός είναι ο ρόλος της Υπάτης Αρμοστείας, των ΜΚΟ, των εθελοντών, κυρίως ντόπιων, που με αυταπάρνηση προσπαθούν να διαχειριστούν τον όγκο των μεταναστών με ελάχιστα μέσα, οι Γιατροί χωρίς Σύνορα, η Περιφέρεια και ο Δήμος, πως συνεργάζονται και ποιός κάνει τι ώστε να επιτευχθεί η μέγιστη αποτελεσματικότητα  με τα μέσα που υπάρχουν.

-          πρέπει να ξεκαθαρίσει ποιός πληρώνει τα πλοία, πόσο και γιατί και ποιό μέρος του κόστος καλύπτουν οι συμβάσεις του Υπουργείου Ναυτιλίας.

-          πρέπει να ενημερωθούμε για το ποιοι έλεγχοι γίνονται για πάταξη των σημαντικών φαινομένων αισχροκέρδειας που μας εκθέτουν ως κοινωνία και ως χώρα, τη στιγμή που όλος ο πλανήτης μας κοιτάζει και μας θεωρεί ως γη αλληλεγγύης. Ταυτόχρονα κινδυνεύουν να ακυρωθούν όποιες ενέργειες προβολής γίνονται σε συνεργασία με τον ΕΟΤ για τη δημιουργία ενός αισθήματος ασφάλειας και φιλοξενίας στα νησιά μας ώστε να μειωθούν οι αρνητικές συνέπειες στον τουρισμό.

-          πρέπει να ενημερωθούμε και εμείς και οι κοινωνίες των νησιών μας για όσα συμβαίνουν και τι δαπάνες γίνονται και από ποιόν και για ποιές δράσεις ώστε να καταλάβουμε όλοι οι πολίτες κατά πόσο οι διαμαρτυρίες που εμφανίζονται συχνά από τα ΜΜΕ έχουν βάση ή είναι αποτέλεσμα ελλιπούς πληροφόρησης και (σκόπιμης;;;) παραπληροφόρησης .

Τέλος θεωρούμε σημαντικό οι συγκεκριμένες προτάσεις που κατατέθηκαν από παρατάξεις να αποτελέσουν αντικείμενο ομάδας εργασίας που θα ετοιμάσει ένα συγκεκριμένο σχέδιο δράσης για το μεταναστευτικό που είναι ένα πρόβλημα που θα έχουμε να αντιμετωπίζουμε για πολύ καιρό.

Θέμα 2ο:  Εγκριση συμμετοχής ΠΒΑ στον Οργανισμό Τουριστικής Ανάπτυξης Λέσβου

Για να απαντήσουμε αν θα ψηφίσουμε υπέρ ή κατά της έγκρισης συμμετοχής στον Οργανισμό θα έπρεπε να γνωρίζουμε ποια είναι η στρατηγική της Περιφέρειας για τον Τουρισμό και πως η λειτουργία του Οργανισμού αυτού με βάση το συγκεκριμένο καταστατικό που έχουμε στα χέρια μας τους εξυπηρετεί. Όμως:

-          14 μήνες μετά την ανάληψη καθηκόντων δεν γνωρίζουμε ποιο είναι το σχέδιο αυτό, ενώ το μόνο συγκεκριμένο που έχει υλοποιηθεί είναι η πολιτική προβολής για το 2015 με βάση τις προηγούμενες δεσμεύσεις του ΕΣΠΑ 2007-14.

-          Η κα Καλογήρου δεν θεώρησε σκόπιμο να συστήσει Περιφερειακό Συμβούλιο Τουρισμού όπως της ζητήσαμε από την αρχή της θητείας της τον προηγούμενο Οκτώβριο γιατί προφανώς έχει άλλες προτεραιότητες, που παραμένουν αφανείς στους πολίτες.

-          το Επιχειρησιακό Σχέδιο της Περιφέρειας που θα μας έδινε τη σχετική πληροφορία σε ότι αφορά στόχους και μέσα υλοποιήσης αγνοείται αν και έπρεπε να έχει κατατεθεί και εγκριθεί από τον περασμένο Μαϊο.

Δηλαδή βρισκόμαστε στο απόλυτο μηδέν και στον τουρισμό.

Η πρόταση συμμετοχής στον Οργανισμό Τουριστικής Ανάπτυξης Λέσβου:

-          Δεν λαμβάνει υπόψη τις υπάρχουσες εμπειρίες όπως αυτή που αφορά τη Τουριστική Εταιρεία Σάμου (ΟΤΟΝΑΣ) που βρίσκεται σε εκκαθάριση αφού απέτυχε να υλοποιήσει τους στόχους της λόγω έλλειψης ίδιων πόρων. Δεν αναφέρθηκε ούτε η εμπειρία της Λήμνος Τουριστική στην οποία η Περιφέρεια συμμετέχει…χωρίς να συμμετέχει στη χρηματοδότηση, ενώ δεν έχουμε καμμία ενημέρωση για το έργο της.

-          Ήρθε χωρίς γραπτή εισήγηση από τη πλευρά της Περιφέρειας για να την μελετήσουμε έγκαιρα. Η σημερινή παρουσίαση από τον κ. Αντιπεριφερειάρχη Σάμου και Τουρισμού έδειξε ότι υπάρχουν αντιρρήσεις που τέθηκαν στην ομάδα εργασίας που συστάθηκε αλλά όμως δεν λήφθηκαν υπόψη.

-          Ο Δήμος δεν φαίνεται να έχει λάβει υπόψη της παρατηρήσεις που έχουν γίνει όπως αυτές ενός από τους κύριους πρωτεργάτες και υποψήφιους μετόχους του Επιμελητηρίου που εκφράζει αντιρρήσεις σε διάφορα θέματα όπως αυτό της σύνθεσης της ΓΣ και του ΔΣ, της συνδρομής και των πόρων, του αριθμού των Συμβουλευτικών επιτροπών κλπ

Εμείς καταθέσαμε τις ενστάσεις μας από την προηγούμενη άνοιξη που για πρώτη φορά είδε τη δημοσιότητα το καταστατικό και αφορούν:

-          Τη σκοπιμότητα της ίδρυσης του Οργανισμού και της συμμετοχής της ΠΒΑ σ’αυτόν. Η ΠΒΑ οφείλει να καλύπτει όλα τα νησιά και να έχει στρατηγική γι’αυτό. Πιθανά και να προκριθεί η ίδρυση 5 παρόμοιων οργανισμών για κάθε μια περιφερειακή ενότητα ή θα μπορούσε να υπάρχει ένα ΠΣ Τουρισμού και η Αναπτυξιακή Εταιρεία της Περιφέρειας (όταν ποτέ αποκτήσει αφού η Αποκεντρωμένη Διοίκηση απέρριψε τη σχετική απόφαση που πήρε το ΠΣ τη περασμένη άνοιξη όπως είχαμε προβλέψει) ή το Περιφερειακό Ταμείο να καλύπτουν το κομμάτι της δράσης

-          Την έλλειψη εισηγητική έκθεσης που θα ξεκαθάριζε θέματα που ίσως δεν χρειάζεται να βρίσκονται στο καταστατικό.

-          Δεν υπάρχει Σχέδιο δράσης και κόστος λειτουργίας των 2 πρώτων χρόνων καθώς και μελέτη βιωσιμότητας

-          Τη Σύνθεση του ΓΣ και ΔΣ που κυριαρχείται από Δήμο και Περιφέρεια (που βάζουν και το 80% του μετοχικού κεφαλαίου) και με περιορισμένη συμμετοχή των άμεσα ενδιαφερόμενων.

-          Τη σύσταση πολλών χωρικών γνωμοδοτικών επιτροπών με τη συμμετοχή «ειδικών» (τόσοι πολλοί υπάρχουν και ποιοι είναι αυτοί άραγε;), όταν αυτό που λείπει είναι ο κεντρικός σχεδιασμός που αφορά τις κύριες επιλογές που θα γίνουν σε ότι αφορά στους στόχους, στις προτεραιότητες και στα μέσα που θα διατεθούν σε ότι αφορά στο τουριστικό προϊόν, ποιος θα ελέγχει την υλοποίηση του και στο πως θα γίνεται η προβολή. Θα συνεχίσουμε να βάζουμε «όλα τα λεφτά» σε έντυπα και εκθέσεις ενώ είναι πλέον ξεκάθαρο ότι το 70% των τουριστών προσφεύγει στο Internet για να ενημερωθεί και να κάνει κρατήσεις;

-          Ποιοι θα είναι οι πόροι που θα επιτρέψουν να λειτουργήσει ο φορέας. Πρώτα θα υπάρξουν μέλη και μετά θα μάθουν τι θα συνεισφέρουν; Μήπως η σκέψη είναι να κρατηθεί η ίδια αναλογία με το μετοχικό κεφάλαιο; Τότε γιατί χρειάζεται ένας ακόμη οργανισμός; Για να διαχειρίζεται τα χρήματα του Δήμου και της Περιφέρειας;

Καμία από τις ενστάσεις που κατατέθηκαν δεν λήφθηκε υπόψη από τον Δήμο. Η άποψη ότι το ΠΣ πρέπει να δεχτεί το καταστατικό που προτείνει ο Δήμος χωρίς καμία αλλαγή ενώ έχουν κατατεθεί αντι-προτάσεις και δεν έχουν ληφθεί υπόψη δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Η Περιφέρεια είναι ή όχι ισοδύναμος εταίρος που οι απόψεις της πρέπει να ληφθούν υπόψη σε όποια δομή φτιαχτεί τελικά; Και προφανώς να ακουστούν και οι αποφάσεις των άλλων, των άμεσα ενδιαφερόμενων που είναι οι επαγγελματίες και οι οποίοι πρέπει να έχουν και οικονομική εμπλοκή και λόγο. Εκτός και αν ο Οργανισμός γίνεται για να ικανοποιήσει προσωπικές φιλοδοξίες, οπότε καλό θα είναι να κρατηθούμε μακριά.

Ποιες είναι οι προτάσεις μας:

-          Σύσταση έστω και τώρα Περιφερειακού Συμβουλίου Τουρισμού ως οργάνου διαβούλευσης και λήψης αποφάσεων για τις γενικές κατευθύνεις της τουριστικής πολιτικής και προβολής με δεδομένο ότι η κύρια πηγή χρηματοδοτήσεων που είναι το ΕΠΣΑ (περιφερειακοί αλλά και εθνικοί πόροι αν αναζητηθούν με συγκεκριμένες προτάσεις και σχέδιο αξιοποιώντας την δυνατότητα για Ολοκληρωμένες Χωρικές Επενδύσεις που προβλέπει ρητά το ΕΣΠΑ και μάλιστα για τα νησιά δεν έχουν αξιοποιηθεί) οι όποιο πόροι θα προέλθουν μέσω της Περιφέρειας.

-          Να εξεταστεί η δημιουργία ενός Οργανισμού Διαχείρισης Προορισμού (DMO) ανά επίπεδο Περιφερειακής Ενότητας (ώστε να συμπεριληφθούν τα μικρά νησιά) με τους τοπικούς φορείς και συμμετοχή της Περιφέρειας που θα έχει ως στόχο την εξειδίκευση της περιφερειακής τουριστικής πολιτικής και προβολής ανά προορισμό με ειδικευμένο άτομο (ή άτομα αν υπάρχουν πόροι που θα προέλθουν από τους άμεσα ενδιαφερόμενους ως «ανταποδοτική υπηρεσία») που θα λειτουργούν βάση συγκεκριμένου σχεδίου και προϋπολογισμού αξιοποιώντας τη διεθνή εμπειρία.

Θέμα 3: Κοινωφελής Εργασία

Για ένα ιδιαίτερα σημαντικό θέμα όπως είναι αυτό της στήριξης της απασχόλησης που είναι η σημαντικότερη επίπτωση της κρίσης, είμαστε και πάλι θεατές. Σήμερα είμαστε εδώ για να εγκρίνουμε απλά ένα εθνικό πρόγραμμα για 5μηνες συμβάσεις στην Περιφέρεια.

Εχουμε κατ’ επανάληψη υπογραμμίσει ότι οι 5μηνες συμβάσεις κοινωφελούς και κοινωνικής εργασίας, είναι αύριο μια σπατάλη πόρων χωρίς κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα αφού ούτε το πρόβλημα της ανεργίας λύνουν, ούτε ουσιαστική εμπειρία προσφέρουν, ούτε τις ανάγκες καλύπτουν, ενώ απορροφούν τεράστια ποσά που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν αποτελεσματικότερα, όπως για την ανάπτυξη της κοινωνικής οικονομίας. Αντίθετα «αποκοιμίζουν» τους πολίτες με «ψίχουλα» και φρούδες ελπίδες για προσλήψεις στον ευρύτερο δημόσιο και κοινωνικό τομέα, ενώ αποτελούν θύλακες πελατειακών σχέσεων. 

Παράλληλα σε ένα ακόμη θέμα βλέπουμε την Περιφέρεια απλό θεατή των εξελίξεων. Δεν έχει έρθει για επεξεργασία και συζήτηση κάποιο σχέδιο και μια πολυεπίπεδη πολιτική κατάρτισης, στήριξης της απασχόλησης και της αυτοαπασχόλησης ώστε να αποκτήσουμε συγκεκριμένους στόχους ώστε να διαχειριστούμε τα κονδύλια του ΠΕΠ και να αξιοποιούμε τις όποιες χρηματοδοτήσεις έρχονται από κεντρικά με τον καλύτερο τρόπο.

Πολιτιστική Πρωτεύουσα 2021: γιατί όχι το Αιγαίο Αρχιπέλαγος;

Πολιτιστική Πρωτεύουσα 2021: γιατί όχι το Αιγαίο Αρχιπέλαγος;

Με τη δημοσιοποίηση της απόφασης του Δημοτικού Συμβουλίου της Λέσβου να καταθέσει φάκελο υποψηφιότητας για Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης 2021, έγιναν 4 οι πόλεις-νησιά του Αιγαίου (Ρόδος, Σύρος, Σάμος) που είναι υποψήφιες. Αλλοι ξεκίνησαν νωρίτερα, άλλοι αργότερα, δεν ξέρω ποιοί έχουν πιθανότητες επιτυχίας αφού υπάρχει ανταγωνισμός με αρκετές πόλεις της ηπειρωτικής Ελλάδας και μάλιστα κάποιες μεγάλες όπως ο Βόλος, τα Γιάννενα, η Λάρισα, η Καλαμάτα να έχουν στον χορό. Δεν παύει όμως να είναι αδελφοκτόνος ανταγωνισμός.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι κάθε νησί έχει την ιστορία του με ισχυρά πολιτιστικά ατού. Αλλωστε το Αιγαίο Αρχιπέλαγος θεωρείται παγκόσμια ως η κοιτίδα του πολιτισμού και δεν θα κουραστούμε να επαναλαμβάνουμε ότι πολιτισμός και περιβάλλον μαζί με την παραγωγική παράδοση (πολιτισμός είναι και αυτή) αποτελούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα των νησιών. Και μακάρι οι Δημοτικές Αρχές μαζί με τους πολίτες τους να έχουν αποφασίσει να αλλάξουν το μοντέλο ανάπτυξης τους αξιοποιώντας τα. Θα φανεί από τον προϋπολογισμό και το τεχνικό πρόγραμμα που θα ψηφίσουν τις επόμενες ημέρες (και μάλιστα πριν υπάρξει η ανακοίνωση του νικητή) που θα πρέπει να αποτυπώνει αυτή τη στροφή. Θα πρέπει να αποτυπώνεται και στον τουριστικό σχεδιασμό που θα πρέπει να απομακρυνθεί από το τρίπτυχο "Θάλασσα-Ηλιος-Παραλία" που είναι φανερό ότι πλέον δεν αποδίδει.

Ομως κανείς δεν σκέφτηκε να ξεπεράσει τους γνωστούς τοπικισμούς και να "ενοποιήσει" το Αιγαίο με μία πρόταση-ομπρέλα που θα ξεπέρναγε το τυπικό της ανακήρυξης μιας πόλης επικαλούμενος την νησιωτικότητα. Είναι αργά για μια τέτοια πρωτοβουλία ή μήπως ο τελευταίος που μπαίνει στη κούρσα (δηλαδή η Λέσβος) μπορεί να πάρει τη πρωτοβουλία παίρνοντας μαζί και τη Χίο;

Ας ελπίσουμε ότι όποια πόλη και αν επικρατήσει να μπορέσει να διαχειριστεί καλύτερα την επιτυχία αυτή σε σχέση με ότι έγινε σε επίπεδο χώρας με τους Ολυμπιακούς Αγώνες όπου τα έξοδα ήταν υπερβολικά σε σχέση με τα οφέλη, ενώ υποδομές και εξοπλισμός σαπίζουν αφού δεν υπάρχουν χρήματα για να συντηρηθούν και να λειτουργήσουν.

Αν τελικά είναι πόλη από το Αιγαίο που θα επιλεγεί, ας σκεφτεί να "πάρει μαζί της" στο δύσκολο αυτό αλλά σημαντικό ταξίδι και τους ανταγωνιστές της από τα άλλα νησιά. Θα είναι προς όφελος όλων. Θα είναι προς όφελος του Αιγαίου