Ποιος θα βγει μπροστάρης;


Ποιος θα βγει μπροστάρης;
Ο αγροτικός τομέας είχε την τιμητική του αυτή την εβδομάδα στη Λέσβο και στο Β.Αιγαίο γενικότερα αφού έγιναν δύο σημαντικές για το περιεχόμενο τους ημερίδες και στις οποίες παρευρέθηκαν οι δύο γενικοί γραμματείς του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Σημαντικά για την ανάπτυξη του αγροτικού τομέα και θέματα στο Περιφερειακό Συμβούλιο. Κατά την άποψη μας , μια σημαντική στιγμή της εβδομάδας αυτής ήταν η δραματική έκκληση κτηνοτρόφου της Λέσβου που βλέποντας μπροστά στα μάτια του τη κατάρρευση των τιμών του γάλακτος και την προσωπική αδυναμία για αντιστροφή της τάσης, ζητούσε απεγνωσμένα βοήθεια κάνοντας έκκληση για να «μπει» κάποιος μπροστά για να αντιστρέψει τη φθίνουσα αυτή πορεία σε ότι αφορά στη παραγωγή και στους παραγωγούς.  
Η «απάντηση» που ήρθε από το στόμα της περιφερειάρχου και ήδη υποψήφιας περιφερειάρχου κας Καλογήρου και του αρμόδιου αντιπεριφερειάρχη κ. Αδαμίδη και?? ήταν μια ηχηρή ……σιωπή, που όμως συνοδευόταν από εύγλωττες χειρονομίες και γκριμάτσες που έλεγαν «όχι εμείς, η κυβέρνηση». Για όποιον είχε την οποιαδήποτε αμφιβολία για το πώς βλέπει η Περιφερειακή Αρχή την έννοια της αυτοδιοίκησης, ο κ. Αδαμίδης το είπε ξεκάθαρα: εμείς δεν θέλουμε να διαθέσουμε χρήματα από το ΠΔΕ ούτε για να ετοιμάσουμε μελέτες για τα έργα υποδομής που θεωρούνται απαραίτητα, ούτε για να ετοιμάσουμε τα σχέδια διαχείρισης βοσκοτόπων.  Οι προτεραιότητες μας είναι άλλες.
Η απάντηση της περιφερειακής αρχής έχει δοθεί ξεκάθαρα μέσα από πολλές πράξεις και παραλήψεις εδώ και τέσσερα χρόνια. Το ίδιο έκανε και στο πρόσφατο περιφερειακό συμβούλιο όπου για μια ακόμη φορά η Περιφερειακή Αρχή έφερε προς ψήφιση προγραμματικές συμβάσεις για χρηματοδότηση της έρευνας χημικών ιδιοτήτων φυτών και πρώτων υλών, αδιαφορώντας για το αν και πώς παράγεται ποιοτική πρώτη ύλη που είναι απαραίτητη προϋπόθεση , τι θα γίνει με τη διάθεση του τελικού προϊόντος και για ακόμα μια φορά χωρίς διαβούλευση με τις τοπικές κοινωνίες και τις ανάγκες τους. Την αδιαφορία της αυτή την έδειξε στη πράξη όλα τα προηγούμενα χρόνια με τον τρόπο που αντέδρασε στις εκκλήσεις όλων για αποτελεσματική δακοκτονία και για αντιμετώπιση των ασθενειών των ζώων, ενώ το κλείσιμο της Αγροδιατροφικής αφαίρεσε ένα ουσιαστικό εργαλείο προώθησης των προϊόντων αγροδιατροφής με τη συνεργασία των ίδιων των παραγωγών. Τι ουσιαστικό έκανε η Περιφερειακή Αρχή πέρα από γραπτά αιτήματα προς τη Κυβέρνηση για «περισσότερα χρήματα», «βοήθεια» και «αποζημιώσεις» και από τη συμμετοχή σε εκθέσεις τροφίμων που δεν προσφέρουν τίποτα περισσότερο από φωτογραφίες για Δελτία Τύπου;
Η απάντηση δεν μπορούσε να έρθει ούτε από τον εκπρόσωπο της Ένωσης  , μιας το πάλαι ποτέ κραταιής επιχείρησης που έχει προ πολλού καιρού καταρρεύσει από χρέη μέσα από μια χρόνια πελατειακή και διεφθαρμένη λειτουργία που έχει δράστες αλλά και ηθικούς αυτουργούς. Όπως αντίστοιχα η ΝΕΛ, η Συνεταιριστική Τράπεζα, το Lesvos Shop, οι Αναπτυξιακές Λέσβου και Χίου και πολλές άλλες παρόμοιες συλλογικές πρωτοβουλίες που «απέτυχαν» δημιουργώντας, χρέη και ζημιές σε όσους τους είχαν εμπιστευθεί. Η χειρότερη όμως ζημιά που προκάλεσαν για τα νησιά μας είναι η συκοφάντηση των συνεταιριστικών εγχειρημάτων που σήμερα εκφράζεται μέσα από αναστολές και επιφυλάξεις σε όποιο παρόμοιο εγχείρημα μπορεί σήμερα να αξιοποιήσει το νέο νομοθετικό και χρηματοδοτικό πλαίσιο (ομάδες παραγωγών, κοινωνικές επιχειρήσεις κλπ) και να δώσει λύσεις στα αδιέξοδα του Α΄γενή – και όχι μόνο- τομέα.
Με τις τοποθετήσεις μας τόσο στο Π.Σ της προηγούμενης Παρασκευής 26/10 αλλά και στην ημερίδα για την υλοποίηση του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης στις 22/10 ( Γιάννης Σπιλάνης επικεφαλής του ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΥ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟΥ) που μίλησε ακόμη μια φορά για την αναγκαιότητα οργανωμένου σχεδίου που θα αφορά στην υποστήριξη τόσο των αγροτών στο χωράφι, όσο και των παραγωγών και των μεταποιητών στη τυποποίηση και διακίνηση του τελικού προϊόντος αναδείξαμε τους  ξεκάθαρους στόχους: τη παραγωγή πρώτων υλών και προϊόντων που θα είναι βασισμένα στο τρίπτυχο «τοπικότητα, ποιότητα και προστιθέμενη αξία» ώστε να δίνουν ικανοποιητικό εισόδημα σε όλους. Στο σχέδιο αυτό ο κάθε εμπλεκόμενος έχει το δικό του ξεκάθαρο ρόλο και η Περιφέρεια θα δεσμεύεται για τον δικό της.
Η απάντηση έχει έρθει εδώ και καιρό  από τους υπογράφοντες Γ.Αργυρούδη του ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΑΝΕΜΟΥ, Μ.Νικολάρα του ΒΟΡΕΙΟ ΑΙΓΑΙΟ – ΓΟΝΙΜΗ ΓΡΑΜΜΗ και Γ.Σπιλάνη του ΣΥΜΒΟΛΑΙΟΥ ΖΩΗΣ ΜΕ ΤΟ ΑΙΓΑΙΟ που σφυροκοπούν τη περιφερειακή αρχή για έλλειψη ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης .Που για να ανατρέψει τη φθίνουσα πορεία στην οποία αναφέρθηκε ο Λέσβιος παραγωγός -αλλά αφορά σε όλα τα νησιά της Περιφέρειας- θα πρέπει να είναι βασισμένο:
- στη λογική «από το χωράφι στο ράφι» που θα υπηρετεί την ανάγκη για τυποποιημένα προϊόντα γνωστά στο καταναλωτικό κοινό (τους τουρίστες συμπεριλαμβανόμενους) για τη ξεχωριστή ποιότητα τους βασισμένη στη τοπική ποικιλία και στα τοπικά χαρακτηριστικά,
- στην ανάγκη διασύνδεσης αγροδιατροφής με τουρισμό με τη συνολική εικόνα (brand name) κάθε νησιού ώστε να υπάρξει πολλαπλό όφελος που να διαχέεται οριζόντια στην τοπική κοινωνία,
- στην ανάγκη για υποστήριξη των παραγωγών –και ειδικά των νέων- με συνεχή επιμόρφωση ώστε να μπορούν να αναλαμβάνουν τις επιχειρηματικές πρωτοβουλίες και συλλογικές ενέργειες που είναι απαραίτητες για την επίτευξη συγκεκριμένων στόχων,
- στην ανάγκη σταθερής διασύνδεσης της αυτοδιοίκησης με τους παραγωγούς-επιχειρηματίες και το Πανεπιστήμιο Αιγαίου ώστε σε σταθερή βάση με συγκεκριμένες δράσεις και όχι ευκαιριακά να υποστηρίζει με δράσεις καινοτομίας το παραπάνω όραμα.
Το πρόβλημα που εμφανίστηκε σήμερα στην ελαιοπαραγωγή, χτες στην αιγοπροβατοτροφία, προχθές στον τουρισμό για μια άλλη φορά αποδείχτηκε ότι η Περιφερειακή Αρχή δεν έχει ούτε Plan B αλλά ούτε Plan A για τη λειτουργία της Περιφέρειας υπέρ των συμφερόντων των κατοίκων τους. Το μόνο πλάνο που διαθέτει είναι αυτό της εξυπηρέτησης συμφερόντων και χαϊδέματος αυτιών ώστε να παραμείνει στην εξουσία για να σιτίζει ανεπάγγελτους. Απαιτείται αλλαγή ρότας και η αλλαγή αυτή απαιτεί και ΜΠΡΟΣΤΑΡΙΔΕΣ και ΣΥΝΟΔΟΙΠΟΡΟΥΣ. Απλώνουμε το χέρι σε όσους είναι διατεθειμένοι να ξεβολευτούν και να δουλέψουν για ένα διαφορετικό αύριο. Ένα αύριο που θα ανατρέπει το γκρίζο σήμερα.
Γιούλα Αργυρούδη, Μαρία Νικολάρα, Γιάννης Σπιλάνης

Κάν’το όπως με τη μαστίχα: τοπικότητα, ποιότητα και υψηλή προστιθέμενη αξία


Κάν’το όπως με τη μαστίχα: τοπικότητα, ποιότητα και υψηλή προστιθέμενη αξία
Στη καταληκτική συνεδρίαση του 1ου Επιστημονικού Αναπτυξιακού Συνέδριου Χίου που οργανώθηκε από τους τοπικούς φορείς με την επιστημονική επιμέλεια του Πανεπιστημίου Αιγαίου, κλήθηκα να απαντήσω στο δύσκολο ερώτημα για το ποια μπορεί να είναι η αναπτυξιακή διέξοδος της Χίου. Η απάντηση μου ήταν αυθόρμητη: «καν’το όπως με τη μαστίχα. Η ανάπτυξη πρέπει να στηριχθεί σε τρια στοιχεία: την τοπικότητα, την ποιότητα και την υψηλή προστιθέμενη αξία των παραγόμενων προϊόντων και υπηρεσιών».
Η απάντηση αυτή ήταν αυθόρμητη για πολλούς λόγους:
 -πρώτα απ’όλα γιατί στο Εργαστήριο Τοπικής και Νησιωτικής Ανάπτυξης του Πανεπιστημίου Αιγαίου υποστηρίζουμε με ατράνταχτα επιχειρήματα και παραδείγματα ανά τον κόσμο ότι στα νησιά που τα ιδιαίτερα τους χαρακτηριστικά (μικρό μέγεθος, περιορισμένοι πόροι, απομόνωση και περιφερειακότητα) έχουν ως συνέπεια να αυξάνεται το κόστος παραγωγής, είναι αδύνατον να παραχθούν μαζικά προϊόντα χαμηλού κόστους και να συναγωνιστούν ομοειδή προϊόντα στην ελληνική και στην παγκόσμια αγορά. Είναι λοιπόν απαραίτητο οι επιχειρήσεις να προσπαθήσουν να βρουν αγορές που ψάχνουν κάτι το ειδικό, το ποιοτικό, και που είναι διατεθειμένες να πληρώσουν μια αυξημένη τιμή.
- μετά, γιατί πολλές εισηγήσεις στο συνέδριο έδωσαν έμφαση στη ποιότητα ως χαρακτηριστικό που κάνει προϊόντα και υπηρεσίες να ξεχωρίζουν στην αγορά. Υπάρχουν πολλά παραδείγματα στη χώρα μας που δείχνουν ότι αυτή η επιλογή αποδίδει, ενώ είναι μια εφικτή επιλογή όταν γίνει με σαφή στόχευση και συνεχή εγρήγορση.
- τέλος γιατί στη Χίο υπάρχει το ζωντανό παράδειγμα της μαστίχας ώστε να μην χρειάζεται να ανακαλύψουμε ξανά ούτε την πυρίτιδα, ούτε τον τροχό, για το ποιες είναι οι επιλογές που έχουμε. Η πώληση της ακατέργαστης πρώτης ύλης μπορεί να επιφέρει μόνο πεπερασμένα κέρδη ακόμη και για ένα προϊόν μοναδικό στο κόσμο όπως η φυσική μαστίχα. Το έχει εξηγήσει πολλές φορές ο Γ.Μανδάλας, η ψυχή της μετάλλαξης της Ενωσης Μαστιχοπαραγωγών Χίου σε μια δυναμική επιχείρηση με θυγατρική που παράγει και εμπορεύεται δεκάδες προϊόντα με βάση τη μαστίχα, προσθέτοντας αξία στη πρώτη ύλη και αυξάνοντας την αμοιβή για τον παραγωγό. Η Ενωση, μέσα από ερευνητικά προγράμματα και συνεργασίες με Πανεπιστήμια, έχει καταφέρει να καινοτομήσει αλλάζοντας την εικόνα αλλά και τη χρήση του προϊόντος παγκόσμια, διεισδύοντας σε πολλές αγορές.
Αντίστοιχη συζήτηση είχε γίνει τη προηγούμενη ημέρα σε αφορμή τη συζήτηση για τον τουρισμό και τι χρειάζεται για να αλλάξει η εικόνα της Χίου με βάση τη μοναδικότητα του Ομήρου που είναι αναγνωρίσιμος σε όλο τον κόσμο.
Αντίστοιχη συζήτηση έγινε και μερικές ημέρες μετά στη Σάμο σε συζητήσεις με παραγωγικούς φορείς του νησιού. Πως μπορεί να θεωρηθεί μια τουριστική χρονιά επιτυχημένη από το γεγονός ότι οι αφίξεις με charter αυξήθηκαν από 110 χιλιάδες σε 130, όταν οι τιμές του πακέτου για αεροπορικά εισιτήρια και μια εβδομάδα παραμονής ξεκινούν από 160€; Πόσο πληρώνεται το κρεβάτι την ημέρα; 8 ή 10€; Πόσο βιώσιμες μπορεί να είναι οι επιχειρήσεις με τέτοιες τιμές;
Σε όλες τις συζητήσεις που κάναμε στη Σάμο το τελευταίο τριήμερο κυριάρχησε η ανάγκη για αλλαγή πορείας με στόχο τη παραγωγή ποιοτικών προϊόντων και υπηρεσιών βασισμένων στους ιδιαίτερους παραγωγικούς, πολιτιστικούς και φυσικούς πόρους του νησιού. Ο γνωστός στα πέρατα της γης Πυθαγόρας, το μοναδικό τεχνολογικό επίτευγμα της αρχαιότητας Ευπαλίνειο, η ναυπηγική παράδοση, το εξαιρετικής ποιότητας σαμιώτικο κρασί, τα μοναδικά βουνά και άλλα πολλά πρέπει να μπουν στο κέντρο του τουριστικού προϊόντος του νησιού μέσα από την ανάδειξη της ταυτότητας του νησιού.
Αντίστοιχα είναι τα παραδείγματα στα άλλα νησιά όπου ο πρώτος αεροπόρος ο Ικαρος, η Σαπφώ με τα ποιήματα και τη δράση της, ο Αριστοτέλης με τον Θεόφραστο που θεμελίωσαν την επιστήμη της βιολογίας όπως πολύ γλαφυρά μας περιέγραψε πρόσφατα ο συνάδελφος Α. Leroy, ο Αρίωνας με τη μουσική του, η Λημνία γη και το πρώτο ευρωπαϊκό κοινοβούλιο στη Πολιόχνη, οι μοναδικές ορχιδέες, τα εξαιρετικά ούζα, η αρχιτεκτονική κληρονομιά αλλά και τα τοπία μπορούν να αποτελέσουν τη βάση ώστε αγροδιατροφή και τουρισμός, φύση και πολιτισμός να συνδυαστούν με μοναδικό τρόπο. Το κάθε νησί έχει τη δική του ταυτότητα για την οποία οι κάτοικοι του πρέπει να είναι περήφανοι και να την αναδείξουν.
Η αναπτυξιακή ανασυγκρότηση των νησιών δεν μπορεί να καθυστερήσει άλλο. Το τρίπτυχο «τοπικότητα, ποιότητα, υψηλή προστιθέμενη αξία» μπορεί να είναι η βάση για τη βιώσιμη ανάπτυξη των νησιών, αξιοποιώντας τις γνώσεις και τις δεξιότητες των νέων παιδιών. Όμως για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος χρειάζεται ενεργοποίηση της τριπλής έλικας (αυτοδιοίκηση, επιχειρήσεις, πανεπιστήμιο) για να αποτελέσει τη προωθητική δύναμη που θα προετοιμάσει και θα υλοποιήσει ένα κοινό σχέδιο που με σταθερά βήματα θα οδηγήσει σε ένα διαφορετικό αύριο.
Το ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ ακούει τα θετικά μηνύματα που έρχονται από τη πραγματική οικονομία και τη κοινωνία που έχουν γυρίσει τη πλάτη στους «πονηρούς πολιτευτές» και τα αδιέξοδα που αυτοί δημιούργησαν. Το ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ εργάζεται συστηματικά ώστε μέσα από τη κινητοποίηση των πραγματικών δυνάμεων των νησιών μας, αυτή η αλλαγή να έρθει σύντομα.

Γιάννης Σπιλάνης
Καθηγητής Πανεπιστημίου Αιγαίου
Περιφερειακός Σύμβουλος
ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ


Ντροπή κα Καλογήρου!!!!!


Ντροπή κα Καλογήρου!!!!!

Το Περιφερειακό Συμβούλιο που συνεδρίασε τη Τετάρτη δεν θα μπορούσε να έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά από αυτά της απαξίωσης όπως καταγγέλλει σύσσωμη η αντιπολίτευση εδώ και τέσσερα χρόνια. Επιβεβαιώθηκε για μια ακόμη φορά η αδυναμία της Περιφερειακής Αρχής τόσο στο να χαράξει πολιτική σε σημαντικά θέματα που απασχολούν τη περιφέρεια όσο και να «ακούσει» τις εποικοδομητικές προτάσεις της αντιπολίτευσης.  Επιπλέον επιβεβαιώθηκε ότι ακολουθείται σταθερά η προσωπική στρατηγική της πολιτικής επιβίωσης των μελών της Περιφερειακής Αρχής ανεξάρτητα του αριθμού των «θυμάτων» που θα αφήσει πίσω. Δεν είναι τυχαίο ότι από τους παρόντες αντιπεριφερειάρχες κανείς δεν πήρε το λόγο για να υποστηρίξει τις ενέργειες της περιφερειακής αρχής.
Ντροπή κα Καλογήρου για την εσκεμμένη απουσία σας από την αίθουσα όταν συζητιόνταν το πρόβλημα της καταστροφής της ελαιοπαραγωγής από τον δάκο με συνέπεια να αφήσετε τους υπηρεσιακούς παράγοντες να απαντούν σε αιτιάσεις της αντιπολίτευσης για τα δικά σας λάθη και παραλήψεις, μια τακτική που την επαναλαμβάνετε συστηματικά από την αρχή της θητείας σας!!!
Ντροπή κα Καλογήρου για την έλλειψη οποιασδήποτε πρωτοβουλίας από τη δική σας πλευρά ώστε να αλλάξει η διαδικασία υλοποίησης της δακοκτονίας που όλοι παραδέχονται ότι είναι πλήρως αναποτελεσματική για τους λόγους που εξέθεσε για μια ακόμη φορά ο προϊστάμενος της υπηρεσίας. Κα Καλογήρου, αυτοδιοίκηση σημαίνει κινητοποιώ φορείς και δυνάμεις προς ένα κοινό στόχο και όχι εξαντλώ τη παρουσία μου μεταθέτοντας τις ευθύνες μου …… με επιστολές προς πάσα κατεύθυνση για να δείχνω ότι κάτι κάνω!!!!
Ντροπή κα Καλογήρου να καλύπτεστε πίσω από το γράμμα του νόμου σε ότι αφορά το προσφυγικό για να δικαιολογήσετε την όψιμη και άκρως υποκριτική αντίδραση σας για τις συνθήκες που επικρατούν στα hot spot επιβάλλοντας πρόστιμα (που θα πληρώσει ποιος) και «απειλώντας» τα για κλείσιμο.  Ο ρόλος της Περιφέρειας είναι να συμβάλει με κάθε πρόσφορο μέσο στην συνδιαχείριση των εθνικών κρίσεων που απειλούν τη συνοχή του τοπικού πληθυσμού και όχι με το να «ρίχνει λάδι στη φωτιά» για να επωφεληθεί πολιτικά!!! 
Ντροπή κα Καλογήρου που ενώ δεν έχετε παράσχει μέχρι σήμερα καμία ενημέρωση στο ΠΣ για το πρόγραμμα «Ολοκληρωμένες Χωρικές Επενδύσεις Μικρών Νησιών», τη σκοπιμότητα, τους στόχους και τις δράσεις που χρηματοδοτεί, αφήσατε να εισηγηθεί το θέμα υπηρεσιακός παράγοντας σαν να ήταν απλά ένα διαδικαστικό θέμα. Αποτέλεσμα αυτής της τακτικής ήταν να κινδυνέψει η έγκριση των προγραμματικών συμβάσεων με τον Δ.Αγ.Ευστρατίου και το Παλλημνιακό Ταμείο, αφού κανείς από τους συνεργάτες σας μέσα στην αίθουσα δεν μπορούσε να μας ενημερώσει για το περιεχόμενο και τη σκοπιμότητα των προτεινόμενων δράσεων και κυρίως σε ποιο ευρύτερο σχεδιασμό εντάσσονται και το πώς θα αξιοποιηθούν αφού ολοκληρωθούν, με δεδομένη την αδυναμία των φορέων να υποστηρίξουν τη λειτουργία τους!!!!
Ντροπή κα Καλογήρου που έχετε αφήσει την νευραλγική Δ/νση Αναπτυξιακού Προγραμματισμού χωρίς προσωπικό, με αποτέλεσμα να μην είναι καθημερινή της απασχόληση η παρακολούθηση, η αξιολόγηση, η  επικαιροποίηση και η αναθεώρηση του Επιχειρησιακού Προγράμματος και κυρίως η σωστή αξιοποίηση του εργαλείου αυτού στη καθοδήγηση των άλλων Διευθύνσεων στη καθημερινή τους λειτουργία. Τα αποτελέσματα ορατά τόσο στην απορρόφηση των πόρων του ΠΕΠ και του ΠΔΕ  όσο και στην ανυπαρξία άλλων παρεμβάσεων.
Ντροπή κα Καλογήρου που επιτρέπετε στον περιφερειακό σας σύμβουλο και Δ/ντη του  «Κέντρου Ανάπτυξης και Κατάρτισης Σάμου» κ.Πανουράκη να ζητά εν λευκώ να εγκρίνουμε την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου μιας δομής της οποίας  είναι άγνωστη η δραστηριότητα (η ιστοσελίδα του είναι ανενεργή) και του οποίου καμιάς μορφής απολογισμός δεν είχε εμφανιστεί κατά τα τέσσερα χρόνια που πέρασαν!!!!
Ντροπή κα Καλογήρου που επιτρέπετε να διατίθενται τα χρήματα του φορολογούμενου σε μια δομή που είναι χωρίς απολογισμό, χωρίς οικονομικά στοιχεία, χωρίς μελέτη βιωσιμότητας και κυρίως χωρίς αναπτυξιακή στρατηγική για να καλυφθούν προηγούμενες ζημιές (για τις οποίες ποτέ δεν υπήρξε καταλογισμός ευθυνών όπως άλλωστε έγινε και στις περιπτώσεις των Αναπτυξιακών Χίου και Λέσβου), λειτουργικά έξοδα και κυρίως ο μισθός του Προέδρου. Δηλαδή να επικροτείτε και διευκολύνετε τη δημιουργία μηχανισμού νέων χρεών!!!!
Ντροπή κα Καλογήρου που επιτρέπετε στον περιφερειακό σας σύμβουλο κ.Πανουράκη να απαντά στη σθεναρή αντίδραση σύσσωμης της αντιπολίτευσης να δώσουμε χρήματα χωρίς την ελάχιστη τεκμηρίωση ότι η άρνηση μας αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι είναι πρόεδρος της ΝΟΔΕ Σάμου. Και να μην αντιδράτε!!!!!!
Ντροπή κα Καλογήρου για την απαξίωση του θεσμού της Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης σε όλα τα επίπεδα αφού συνεχίζεται την αφήνετε χωρίς αναπτυξιακό σχεδιασμό, χωρίς πολιτικές στα κρίσιμα θέματα και χωρίς αναπτυξιακά εργαλεία!!!!
Όμως δεν είναι άμοιροι ευθυνών όσοι από τους συμβούλους της πλειοψηφίας δια της σιωπής τους και της ψήφου τους στηρίζουν τις πρακτικές που καταγγέλλουμε.
Ως ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ εργαζόμαστε συστηματικά μαζί με άλλες υγιείς δυνάμεις των νησιών, που συμμερίζονται τις ανησυχίες και απόψεις μας, ώστε η αλλαγή πορείας να έρθει το συντομότερο δυνατό.
Σταθερή άποψη μας είναι ότι η Περιφερειακή Αρχή οφείλει να έχει ξεκάθαρους αναπτυξιακούς στόχους και αυτούς να τους δρομολογεί μέσα από στοχευμένες δράσεις που να καλύπτουν σφαιρικά όλους τους τομείς και πάντα σε συνεργασία με τους άλλους εμπλεκόμενους δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς και τους συλλογικούς φορείς που εκπροσωπούν εργοδότες, εργαζόμενους, πολίτες και ειδικά τους νέους.
Σταθερή άποψη μας είναι ότι η αυτοδιοίκηση πρέπει να υπηρετείται από άτομα που πιστεύουν στη λογική του οράματος, του ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης και κυρίως της κινητοποίησης των τοπικών δυνάμεων και πόρων μέσα από πολυεπίπεδες συνεργασίες. Δεν έχουν πλέον θέση αρχηγοκεντρικά με προσωπικές στρατηγικές σχήματα και παντελή έλλειψη σχεδίου.
Με βάση τα παραπάνω καλούμε τους πολίτες του Β.Αιγαίου να συγκροτήσουν και να υποστηρίξουν κινήσεις που στο κέντρο τους θα έχουν τα συμφέροντα της Αυτοδιοίκησης και των νησιωτών μας.

Γιάννης Σπιλάνης
ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΖΩΗΣ με το ΑΙΓΑΙΟ



  

Αμεση σύγκλιση του Περιφερειακού Συμβουλίου ώστε να γίνει συζήτηση για τις αλλαγές στις αρμοδιότητες της αυτοδιοίκησης


Προς: Πρόεδρο Περιφερειακού Συμβουλίου ΠΒΑ κ.Α. Ροδίτη
Κοιν: Επικεφαλής περιφερειακών παρατάξεων

Θέμα: Αμεση σύγκλιση του Περιφερειακού Συμβουλίου ώστε να γίνει συζήτηση για τις αλλαγές στις αρμοδιότητες της αυτοδιοίκησης
Αξιότιμε κε Πρόεδρε
Στις 8 του περασμένου Μαϊου είχατε συγκαλέσει το Περιφερειακό Συμβούλιο μετά από αίτημα της ΕΝΠΕ ώστε να αξιολογηθεί το νομοσχέδιο Κλεισθένης Ι για τη πρώτη φάση των αλλαγών στην αυτοδιοίκηση που πρότεινε η Κυβέρνηση και τελικά ψήφισε η Βουλή.
Η κα Περιφερειάρχης ακολουθώντας τη γραμμή της πλειοψηφίας της ΕΝΠΕ ζήτησε την απόσυρση του νομοσχεδίου, τη συζήτηση από μηδενική βάση και την ενσωμάτωση ειδικών ρυθμίσεων για τη νησιωτικότητα. Σε ερώτηση του Γ.Σπιλάνη για το ποιες είναι οι προτάσεις που η ΕΝΠΕ και η ίδια έχουν καταθέσει για το θέμα των ειδικών ρυθμίσεων για τα νησιά στα 2 χρόνια  που γίνονταν ο διάλογος για την τροποποίηση του νόμου για την αυτοδιοίκηση, η κα Περιφερειάρχης απάντησε με τον συνήθη απαξιωτικό της τρόπο όπως έχει μαγνητοφωνηθεί στα πρακτικά.
Μαθαίνουμε από τον τύπο ότι ο νέος Υπουργός Εσωτερικών κ.Α.Χαρίτσης συναντήθηκε με την ΕΝΠΕ και μεταξύ των άλλων θεμάτων τους ενημέρωσε για τη σύσταση των επιτροπών που αναφέρει ο Κλεισθένης Ι σχετικά με την επαναοριοθέτηση των αρμοδιοτήτων μεταξύ κεντρικού κράτους και αυτοδιοίκησης.
Ζητούμε να συγκληθεί άμεσα το Περιφερειακό Συμβούλιο ώστε:
-          Να ενημερώσει η κα Περιφερειάρχης το σώμα για την συνάντηση αυτή
-          Να ενημερώσει η κα Περιφερειάρχης το σώμα αν η ίδια ή η ΕΝΠΕ στο σύνολο της κατέθεσαν συγκεκριμένες προτάσεις τροποποίησης διατάξεων και αρμοδιοτήτων που να λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαιτερότητες του νησιωτικού χώρου
-          Να συσταθεί Επιτροπή που να επεξεργαστεί προτάσεις σε συνεργασία με τις άλλες νησιωτικές Περιφέρειες ώστε να κατατεθούν στο Υπουργείο Εσωτερικών και να παρακολουθεί τις εξελίξεις κατά τη διάρκεια λειτουργίας των επιτροπών αυτών και μέχρι τη κατάθεση του νομοσχέδιου Κλεισθένης ΙΙ.

Οι Περιφερειακοί Σύμβουλοι
Γιούλα Αργυρούδη
Μαρία Νικολάρα
Γιάννης Σπιλάνης   

Αυτοδιοικητικές εκλογές: Η ανατροπή συνηθειών και πρακτικών είναι επιβεβλημένη


Αυτοδιοικητικές εκλογές: Η ανατροπή συνηθειών και πρακτικών είναι επιβεβλημένη
Η ψήφιση του νέου νομοσχεδίου για την αυτοδιοίκηση οριοθετεί μια στροφή σε όσα ξέραμε από τη μεταπολίτευση και μετά: η εισαγωγή ως εκλογικού συστήματος της απλής αναλογικής «επιβάλλει» αυτό που όλοι επικαλούνται αλλά κανείς δεν υλοποιεί: συγκλίσεις και συνεργασίες. Συγκλίσεις προεκλογικές, εθελοντικές, μεταξύ ανθρώπων που έχουν κοινές απόψεις για το πώς πρέπει να λειτουργεί η αυτοδιοίκηση και κοινά οράματα για τους στόχους σε ότι αφορά το «που θέλουμε να πάμε τον τόπο». Συνεργασίες μετεκλογικές, υποχρεωτικές, μεταξύ κάποιων παρατάξεων που μπορούν να συνεργαστούν πάνω σε ένα κοινό σχέδιο, αφού θα είναι δύσκολο σε μια παράταξη να ξεπεράσει το 50%.
Μέχρι σήμερα, ειδικά στην αυτοδιοίκηση, δεν υπήρχε λόγος συγκλίσεων και συνεργασιών αφού ο μόνος «κοινός» στόχος όλων ήταν η κατάκτηση του 50%+1 στον δεύτερο γύρο (αν ήταν από τον πρώτο γύρο τουλάχιστον έδινε τη δημοκρατική νομιμοποίηση στην όποια παράταξη) που εξασφάλιζε την πλήρη και ισχυρή αυτοδυναμία του 60% των συμβούλων ανεξάρτητα της αρχικής απήχησης στο εκλογικό σώμα. Την μόνη σύγκλιση που απαιτούσε το υφιστάμενο πλαίσιο ήταν στο μοίρασμα των αξιωμάτων στο εσωτερικό της παράταξης που πετύχαινε αυτόν τον στόχο. Έχουμε βιώσει κατ’ επανάληψη πόσο «διαφανής» ήταν η σύγκλιση αυτή, βλέποντας τις διαφοροποιήσεις και τις αποσκιρτήσεις όσων είτε δεν έπαιρναν αρχικά το όποιο αξίωμα είχαν συμφωνήσει είτε το έχαναν στη συνέχεια, για λόγους επίσης ελάχιστα διαφανείς στους πολίτες. 
Έχοντας από την αρχή τη πρώτη θέση ως ξεκάθαρο στόχο, η κάθε «μεγάλη» παράταξη το μόνο σχέδιο που κατάστρωνε ήταν το πώς θα τον πετύχει: ο «αρχηγός» έπρεπε να βρει ανθρώπους που για οποιοδήποτε λόγο «φέρνουν» ψήφους, ανεξάρτητα από το πόσο ήταν ικανοί να διοικήσουν ένα δήμο, μια περιφέρεια, ακόμη και τη χώρα. Και οι ψήφοι μαζεύονταν με κάθε είδους υποσχέσεις, προσωπικές αλλά και κομματικές.Στη συνέχεια, αφού η επιβίωση της παράταξης στηριζόταν στην ικανοποίηση «εσωτερικών» και «εξωτερικών» προσωπικών υποσχέσεων, δεν ήταν δυνατόν να υπάρξει κοινό σχέδιο που να εξυπηρετεί το δημόσιο συμφέρον, το καλό των πολλών και ειδικά των πλέον αδύναμων συμπολιτών μας.
Σε πολλές περιπτώσεις η λειτουργία και η επιβίωση της παράταξης βασιζόταν στο «κομματικό συμφέρον» αφού πολύ συχνά ο μόνος συνδετικός κρίκος μεταξύ των μελών της ήταν η κομματική τους αναφορά. Στόχος τους, η συμβολή τους στην επικράτηση του κόμματος τοπικά, αφού αυτό ήταν υποθήκη για το πολιτικό τους μέλλον, δίνοντας τους εξαργυρώσιμους πόντους στο εθνικόπολιτικό παιχνίδι. Με βάση αυτό το σκεπτικό πολλές τοποθετήσεις, παρεμβάσεις και ενέργειες των αυτοδιοικητικών παραγόντων είχαν άλλους στόχους, «υψηλότερους».
Όλα τα παραπάνω είχαν ως αποτέλεσμα το παιχνίδι εξουσίας στο αυτοδιοικητικό επίπεδο να δίνει μικρή σημασία για μια πραγματική αυτοδιοικητική πορεία που βάζει πάνω απ’ όλα το δημόσιο συμφέρον του τόπου και των κατοίκων του μέσα από την επεξεργασία ενός πολυεπίπεδου και ολοκληρωμένου σχεδίου για την αξιοποίηση πόρων και άλλων ευκαιριών.
Η απλή αναλογική ανατρέπει αυτή τη λογική αφού όλες οι παρατάξεις που συμμετέχουν στις εκλογές μπορούν να συμβάλουν στη διακυβέρνηση του Δήμου ή της Περιφέρειας με δεδομένο ότι η ψήφος κάθε συμβούλου έχει το ίδιο βάρος και μετρά ουσιαστικά. Έτσι δεν μπορεί κανένας Δήμαρχος ή Περιφερειάρχης, έχοντας μόνο ως σκέψη στο πως θα συγκρατήσει τους «δικούς» του στο μαντρί, να συμπεριφέρεται αλαζονικά και απαξιωτικά στους «άλλους» αδιαφορώντας για τις όποιες ενστάσεις μπορεί να είχαν σχετικά τόσο με τη διαδικασία της λήψης των αποφάσεων, όσο και με τη σκοπιμότητα τους, ενώ δεν είναι λίγες οι φορές όπου οι διαμαρτυρίες άγγιζαν και θέματα νομιμότητας των διαδικασιών.
Αυτή η ανατροπή απαιτεί να δοθούν άλλες προτεραιότητες στη δημιουργία και στη λειτουργία των παρατάξεων, ειδικά των περιφερειακών:
-          Πρώτα, στην επιλογή των ανθρώπων που θα στελεχώσουν τη παράταξη (του επικεφαλής συμπεριλαμβανόμενου), οι όποιοι θα πρέπει να είναι όχι απλά τοπικοί «ψηφοσυλλέκτες», αλλά να έχουν γνώση για το σύνολο της Περιφέρειας και των προβλημάτων της και άποψη για τα θέματα που θα κληθούν να διαχειριστούν είτε αναπτυξιακά (πχ. τουρισμός-πολιτισμός, αγροτική παραγωγή, μεταποίηση, κατάρτιση και διαρκής επιμόρφωση, κοινωνική οικονομία κλπ), είτε ποιότητας ζωής (πχ. χωροταξία, προστασία και ανάδειξη φυσικού περιβάλλοντος, διαχείριση στερεών και υγρών αποβλήτων, υποδομές και υπηρεσίες μεταφορών, υγείας, παιδείας, αθλητισμού κλπ). Ταυτόχρονα θα πρέπει να επιδιώκουν την ενίσχυση της δημοκρατίας και της συμμετοχής των πολιτών (συμμετοχικές αποφάσεις) στην τοπική αυτοδιοίκηση, την αλληλεγγύη, την χρηστή και διαφανή διαχείριση του δημόσιου χρήματος και τη δημόσια λογοδοσία.

-          Δεύτερον, στη βαρύτητα που δίνεται στη κατάστρωση ενός αναπτυξιακού σχεδίου, σύμφωνα με τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών με σεβασμό σε περιβαλλοντικά- οικολογικά θέματα, ως «συγκολλητικής» ουσίας μεταξύ των μελών της παράταξης αλλά και ως βάση για συνεργασίες μέσα και έξω από το Συμβούλιο,

-          Τρίτο, στην ανάπτυξη θεσμικών συνεργασιών τόσο με την αξιοποίηση του υφιστάμενου πλαισίου όσο και στην δημιουργία εκείνων των νομικών προσώπων που θα επιτρέπουν στην αξιοποίηση τοπικών πόρων και χρηματοδοτικών ευκαιριών, εθνικών και ευρωπαϊκών.

Με την απλή αναλογική πρέπει να ανατραπούν συνήθειες και πρακτικές δεκαετιών που οδήγησαν την αυτοδιοίκηση σε αναποτελεσματικότητα και ανυποληψία, με αποτέλεσμα να της «γυρίσουν τη πλάτη» αξιόλογοι πολίτες με γνώση και άποψη. Όμως η ενεργοποίηση τους, αν και είναι δύσκολη, αποτελεί μονόδρομο.  Η  «ενεργοποίηση» του σχεδιασμού, φαντάζει ακόμη δυσκολότερη, αφού απαιτεί την ενεργοποίηση υπηρεσιών, φορέων, επιχειρηματιών, εργαζομένων και του συνόλου της κοινωνίας για την επίτευξη κοινών στόχων και να υπερνικήσει τη πρακτική δεκαετιών των πελατειακών σχέσεων και της προχειρότητας.
Οι νόμοι της αυτοδιοίκησης (Καλλικράτης και Κλεισθένης) δίνουν στη Περιφέρεια τον κύριο ρόλο για τον αναπτυξιακό σχεδιασμό και τον συντονισμό μεταξύ των φορέων κεντρικών και περιφερειακών μέσα από τη διαχείριση του ΕΣΠΑ, με το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), με την δυνατότητα εμπλοκής στα προγράμματα διαπεριφερειακής συνεργασίας.
Αυτοδιοίκηση σημαίνει:
Ø  όραμα για το παρόν και το μέλλον των νησιών και την ευημερία των πολιτών,
Ø  διαμόρφωση της κοινής γνώμης μέσα από δράσεις ενημέρωσης,
Ø  κινητοποίηση των φορέων, πολιτών και επιχειρήσεων για έναν κοινό στόχο και σχέδιο δράσης με βάση ένα αναλυτικό και τεκμηριωμένο Επιχειρησιακό Σχέδιο εξειδικευμένο ανά τομέα ενδιαφέροντος,
Ø  ολοκληρωμένες και τεκμηριωμένες προτάσεις προς τη κυβέρνηση για ειδικές πολιτικές για τον νησιωτικό χώρο και στοχευμένες χρηματοδοτήσεις για άρση των συνεπειών της νησιωτικότητας
Δυστυχώς η πρακτική της παρούσας Περιφερειακής Αρχής στο Βόρειο Αιγαίο είναι να προχωρά χωρίς σχέδιο, εστιάζοντας το ενδιαφέρον της στο να βάζει και να βγάζει έργα χωρίς τεκμηρίωση και να μοιράζει χρήματα σε πελατειακού τύπου δράσεις, ενώ παράλληλα να «εκφωνεί ωραίους λόγους κενούς περιεχομένου» αφού άλλα πράττει. Η δημόσια εικόνα που παρουσιάζει σήμερα η Περιφέρεια προς τους πολίτες είναι αυτή της αδυναμίας παρέμβασης για τα αναπτυξιακά θέματα περιφερειακής σημασίας και η σχεδόν αποκλειστική χρηματοδότηση είτε δρόμων είτε κάθε είδους τοπικών γιορτών και πανηγυριών, συνεχίζοντας πρακτικές άλλων εποχών.
Σήμερα όσο ποτέ άλλοτε και με δεδομένο ότι η Περιφέρεια Β.Αιγαίου καλείται -παράλληλα με την ολοκλήρωση του τρέχοντος ΕΣΠΑ- να σχεδιάσει και να διαχειριστεί στην επόμενη προγραμματική περίοδο 660εκ € και ένα συνεχώς αυξανόμενο ΠΔΕ, χρειάζεται αλλαγή πορείας, νοοτροπίας και ανθρώπων. Η αλλαγή αυτή είναι κατεπείγουσα με δεδομένη τη κατάσταση στη παραγωγική δομή της Περιφέρειας (οι εξαγωγικοί τομείς γεωργία, μεταποίηση, τουρισμός και δημιουργική οικονομία αντιπροσωπεύουν μόλις το 22% του ΑΕΠ σε σύγκριση με 34-38% σε Ιόνια, Κρήτη, Ν.Αιγαίο με αποτέλεσμα ηοικονομία και το εισόδημα μας να βασίζεται υπερβολικά στον δημόσιο τομέα που παράγει 32% του ΑΕΠ της Περιφέρειας σε σύγκριση με 22% κατά μέσο όρο στη χώρα και 16% στις άλλες τρεις νησιωτικές περιφέρειες), την πορεία του τουρισμού, το δημογραφικό και τη σύνθεση του κλπ. 
Σταθερή άποψη μας είναι ότι η Περιφερειακή Αρχή οφείλει να έχει ξεκάθαρους αναπτυξιακούς στόχους και αυτούς να τους δρομολογεί μέσα από στοχευμένες δράσεις που να καλύπτουν σφαιρικά όλους τους τομείς και πάντα σε συνεργασία με τους άλλους εμπλεκόμενους δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς και τους συλλογικούς φορείς που εκπροσωπούν εργοδότες, εργαζόμενους, πολίτες και ειδικά τους νέους.
Σταθερή άποψη μας είναι ότι η αυτοδιοίκηση πρέπει να υπηρετείται από άτομα που πιστεύουν στη λογική του οράματος, του ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης και κυρίως της κινητοποίησης των τοπικών δυνάμεων και πόρων μέσα από πολυεπίπεδες συνεργασίες. Δεν έχουν πλέον θέση αρχηγοκεντρικά με προσωπικές στρατηγικές σχήματα και παντελή έλλειψη σχεδίου.
Με βάση τα παραπάνω καλούμε τους πολίτες του Β.Αιγαίου να συγκροτήσουν και να υποστηρίξουν κινήσεις που στο κέντρο τους θα έχουν τα συμφέροντα της Αυτοδιοίκησης και των νησιωτών μας.
Οι Περιφερειακοί Σύμβουλοι
Γιούλη Αργυρούδη
Μαρία Νικολάρα
Γιάννης Σπιλάνης

Δασοπροστασία, πολιτική προστασία και κλιματική αλλαγή: η ανάγκη για ολοκληρωμένη προσέγγιση διαχείρισης περιβάλλοντος


Δασοπροστασία, πολιτική προστασία και κλιματική αλλαγή: η ανάγκη για ολοκληρωμένη προσέγγιση διαχείρισης περιβάλλοντος

Η συζήτηση στο Περιφερειακό Συμβούλιο για τα θέματα δασοπροστασίας έγινε μετά από αίτημα της αντιπολίτευσης και κάτω από τη «ψυχολογική πίεση» πού άσκησαν τα θλιβερά γεγονότα στην Αττική. Ηταν μια ευκαιρία να υπάρξει μια ολοκληρωμένη συζήτηση για τα θέματα οργάνωσης σε περιφερειακό επίπεδο του μηχανισμού πρόληψης και αντιμετώπισης των φαινομένων αυτών που κάθε άλλο παρά σπάνια είναι στα νησιά μας.

Οι πυρκαγιές είναι ένα «φυσικό» φαινόμενο ειδικά στη περιοχή της Μεσογείου με τα ειδικά χαρακτηριστικά αναγλύφου, καιρικών συνθηκών, βλάστησης και ανθρώπινης δραστηριότητας.
Τα φαινόμενα αυξήθηκαν και εντάθηκαν τις τελευταίες δεκαετίες λόγω:
-          Αύξησης της παρουσίας του ανθρώπου και των δραστηριοτήτων του (κατοικία, τουρισμός, κτηνοτροφία, υπαίθριες δραστηριότητες)
-          Μείωσης της χρήσης/διαχείρισης  του δάσους αλλά και των αγροτικών εκτάσεων με αποτέλεσμα την αύξηση της καύσιμης ύλης
-          Αύξησης της τιμής της γης αυξάνοντας τη πίεση για οικοπεδοποίηση και νέα δόμηση
-          Εμφάνισης της κλιματικής αλλαγής που οδηγεί σε πολύ εντονότερα καιρικά φαινόμενα και ειδικά στην αύξηση των θερμοκρασιών, έντονων βροχοπτώσεων που εναλλάσσονται με περιόδους ξηρασίας και έντασης των ανέμων.

Το θέμα των φυσικών καταστροφών είναι ένα θέμα:
- που δεν «σηκώνει» λαϊκισμούς και άγονη κομματική/παραταξιακή αντιπαράθεση.
- που συνήθως σε κανονικές συνθήκες βρίσκεται χαμηλά στην ατζέντα όλων - πολιτικών αρχών, διοίκησης και πολιτών - και «ανεβαίνει» κατακόρυφα μόλις υπάρξει το όποιου είδους πρόβλημα όπως πυρκαγιές, πλημύρες αλλά και σεισμοί. Μια τέτοια στάση δεν βοηθά να υπάρξει ο απαραίτητος σχεδιασμός και η ανάλογη κατανομή ανθρώπινου δυναμικού και χρηματικών πόρων για την υλοποίηση του όποιου μεσο-μακροπρόθεσμου σχεδίου το οποίο καθίσταται κάθε μέρα και πιο επιτακτικό όσο η κλιματική αλλαγή αρχίζει να «δείχνει τα δόντια της» .

Ειδικά σε ότι αφορά το θέμα της δασοπροστασίας και των δασικών πυρκαγιών έχουμε ένα θεσμικό πλαίσιο που:
- δίνει μεγαλύτερη έμφαση (όπως φαίνεται στα σχέδια επιχειρήσεων) στο «πλαίσιο της χρονικής και καταστροφικής εξέλιξης του φαινομένου» (βλέπε «μνημόνιο ενεργειών αντιμετώπισης εκτάκτων αναγκών εξ αιτίας δασικών πυρκαγιών ΠΕ ….), παρά στις δράσεις πρόληψης και ενημέρωσης των πολιτών,
-  έχει πολλές επικαλύψεις αρμοδιοτήτων ειδικά σε επίπεδο Αυτοδιοίκησης  αλλά και εμπλοκή της Αποκεντρωμένης Διοίκησης που έχει την αρμοδιότητα για τα δάση αλλά δεν έχει επιχειρησιακή ικανότητα,
- συνδυάζεται με έναν επιχειρησιακό σχεδιασμό εντελώς ακατάλληλο για πολυνησιωτικό χώρο γεγονός που αφήνει πλήρως ακάλυπτα και εκτός σχεδιασμού τα μικρά νησιά στα οποία έχουν φυσική παρουσία ελάχιστες από τις εμπλεκόμενες κατά το σχέδιο υπηρεσίες και όσες έχουν παρουσία διαθέτουν ελάχιστο αριθμό ανθρώπινων και μηχανικών μέσων.   

Οι δράσεις όπως αναφέρονται τόσο στα «μνημόνια ενεργειών αντιμετώπισης εκτάκτων αναγκών» όσο και στα έγγραφα των Χωρικών Αντιπεριφερειαρχών και του Επάρχου Λήμνου έχουν «άρωμα» μιας επαναλαμβανόμενης γραφειοκρατικής πρακτικής με ελάχιστη ουσία και ακόμη λιγότερη δράση «πρόληψης».

Αλλά ποιες είναι πραγματικά οι αρμοδιότητες της Περιφέρειας και τι θα πρέπει να κάνει;
Α. Όπως περιγράφονται στον Καλλικράτη υπάρχουν αρμοδιότητες 3 επιπέδων:
o   Aρμοδιότητες Χωρικού Αντιπεριφερειάρχη (αρθρο 159)
ε) έχουν την ευθύνη της διάθεσης και του συντονισμού δράσης του απαραίτητου δυναμικού και μέσων για την πρόληψη, ετοιμότητα, αντιμετώπιση και αποκατάσταση των φυσικών και άλλων καταστροφών στην περιφερειακή ενότητά τους, σύμφωνα με τις οδηγίες και τις κατευθύνσεις που τους παρέχει ο περιφερειάρχης,
στ) προεδρεύουν του Συντονιστικού Οργάνου Πολιτικής Προστασίας της περιφερειακής ενότητας.

o   Αρμοδιότητες Εκτελεστικής Επιτροπής (άρθρο  174)
ι) Εισηγείται τα σχέδια αντιμετώπισης εκτάκτων αναγκών και φυσικών καταστροφών, σε εναρμόνιση με τα αντίστοιχα σχέδια της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας.

o   Αρμοδιότητες Περιφέρειας (186 – Θ. Πολιτικής Προστασίας)
1. Ο συντονισμός και η επίβλεψη του έργου της πολιτικής προστασίας για την πρόληψη, ετοιμότητα, αντιμετώπιση και αποκατάσταση των καταστροφών, εντός των ορίων της εδαφικής της περιφέρειας, στο πλαίσιο και του ν. 3013/2002 (ΦΕΚ 102 Α΄), όπως ισχύει.
2. Η ευθύνη για την εφαρμογή του ετήσιου εθνικού σχεδιασμού πολιτικής προστασίας, κατά το σκέλος που τα οικεία προγράμματα, μέτρα και δράσεις εφαρμόζονται σε επίπεδο περιφέρειας.

Β. Όπως περιγράφονται στο «Μνημόνιο ενεργειών» των ΠΕ όπως περιγράφονται με ακριβώς τον ίδιο τρόπο (εδώ η καταγραφή από το Μνημόνιο της ΠΕ Λήμνου)

       «Η Περιφερειακή Ενότητα Λήμνου πρέπει να μεριμνά :  
-          για την συντήρηση του  Επαρχιακού οδικού δικτύου
-          για τον καθαρισμό των πρανών από παρόδια βλάστηση κατά μήκος του  Επαρχιακού οδικού δικτύου
-          για την ετοιμότητα εξοπλισμού και μέσων
-          για την ετοιμότητα ανθρώπινου δυναμικού
-          για την ενημέρωση πολιτών ως προς την υποχρέωση τους να μην εκτελούν θερμές εργασίες κατά την αντιπυρική περίοδο καθώς και τις συνέπειες που απορρέουν από την κείμενη νομοθεσία
-          για την ενημέρωση πολιτών περί θεμάτων αυτοπροστασίας
-          για την ενημέρωση πολιτών περί θεμάτων εκκένωσης οικισμών
-          για την εκπαίδευση του ανθρώπινου δυναμικού της
-          για την συνεργασία με ιδιωτικούς φορείς για την εξασφάλιση επιπλέον εξοπλισμού και μέσων
-          για την συγκρότηση Επιτροπών Καταγραφής Ζημιών
-          για την επικαιροποίηση κάθε έτος του Μνημονίου Ενεργειών
-          για την συμμετοχή στα ΣΤΟ, με εκπρόσωπο της  
-          για την σύγκλιση του Συντονιστικού Οργάνου Πολιτικής Προστασίας (ΣΟΠΠ)
-          Οι υπηρεσίες της ενεργούν σύμφωνα με το Μνημόνιο Ενεργειών Εκτάκτων Αναγκών Πολιτικής Προστασίας των Υπηρεσιών της Περιφερειακής Ενότητας Λήμνου.»

Το βασικό ερώτημα που τίθεται αφορά το τι πρέπει να περιλαμβάνει το σχέδιο δράσης της Περιφέρειας και αν αρκούν όσα περιλαμβάνουν στις αναφορές τους οι αρμόδιοι χωρικοί αντιπεριφερειάρχες και τα οποία βασίζονται κύρια στο πρακτικό του ΣΟΠΠ. Πιο συγκεκριμένα:
-          Αρκεί ο καθαρισμός των πρανών από παρόδια βλάστηση ως μόνο έργο πρόληψης; Εστω και αυτό γίνεται ικανοποιητικά και έγκαιρα;
-          Υπάρχει ετοιμότητα εξοπλισμού, μέσω και ανθρώπινου δυναμικού ειδικά όταν σε επίπεδο ΠΕ υπάρχει διάκριση μεταξύ των υπηρεσιών ΠΠ και ΔΤΕ που δεν εξασφαλίζει και τον καλύτερο συντονισμό; Πόσα άτομα εμπλέκονται άμεσα και έμμεσα στη ΠΠ σε κάθε ΠΕ.
-          Ποιες είναι οι δράσεις ενημέρωσης των πολιτών τόσο σε θέματα πρόληψης όσο και θέμα αντιμετώπισης φυσικών καταστροφών;
-          Τι ακριβώς γίνεται στα 5 μικρά νησιά και στην Ικαρία που δεν έχουν σχετική παρουσία της Περιφέρειας;

Πρέπει να επισημανθεί ότι με βάση το Μνημόνιο Ενεργειών οι ίδιες δράσεις προβλέπονται και για τους Δήμους. Πως τα σχέδια των ΠΕ συνδέονται και συνεργούν με αυτά των Δήμων; Η πρόσφατη εμπειρία από τις πλημύρες της Δ.Λέσβου δεν ήταν η καλύτερη ούτε από τη πλευρά της πρόληψης ούτε από τη πλευρά του συντονισμού για την αποκατάσταση των ζημιών. Σε ότι αφορά δε την ενημέρωση των πολιτών …… μάλλον τίποτα. Αντίστοιχα φαινόμενα και σε προηγούμενες ανάλογες καταστάσεις φυσικών καταστροφών.


Εμείς στις προτάσεις μας θα επικεντρωθούμε σε 2 κατηγορίες θεμάτων:

Α. Στη κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ των διαφόρων επιπέδων διοίκησης και αυτοδιοίκησης
-          Με βάση την αρχή της νησιωτικότητας και ο σχεδιασμός Πολιτικής Προστασίας πρέπει να προσαρμοστεί κατάλληλα λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες των νησιών. Αποψη μας είναι ότι στα νησιά ο μόνος φορέας που οφείλει και μπορεί από τη μια πλευρά να υλοποιήσει δράσεις πρόληψης (έργα, ενημέρωση πληθυσμού και εκπαίδευση άμεσα εμπλεκόμενων) και κυρίως να δράσει έγκαιρα όταν συμβεί η φυσική καταστροφή με την Τεχνική Υπηρεσία (και τους ιδιώτες κατόχους μηχανημάτων) και τους Εθελοντές, είναι ο Δήμος. Οταν τα φαινόμενα ξεπερνούν τη δυνατότητα αντιμετώπισης τους τοπικά, τότε θα πρέπει να παρεμβαίνει το κεντρικό κράτος (συμπεριλαμβανόμενης της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας όταν είναι χωροθετημένη σε γειτονικό νησί), χωρίς να χρειάζεται να ενεργοποιηθούν τα ενδιάμεσα διοικητικά επίπεδα της Περιφέρειας και της Αποκεντρωμένης Διοίκησης που ελάχιστα μπορούν να προσφέρουν επιχειρησιακά.
-          Η Περιφέρεια σε συνεργασία με την Αποκεντρωμένη Διοίκηση και το Υπουργείο θα πρέπει να αναλάβουν με το κατάλληλο επιστημονικό προσωπικό τη σύνταξη ουσιαστικών σχεδίων πρόληψης, ενημέρωσης και εκπαίδευσης με βάση τις ιδιαιτερότητες του κάθε νησιού χωριστά.  
-          Παράλληλα θα πρέπει να λυθούν τα προβλήματα χρηματοδότησης έργων και δράσεων, εξοπλισμού και ανθρώπινου δυναμικού, όμως σε μία ολοκληρωμένη λογική διαχείρισης περιβάλλοντος
-          Τέλος θα πρέπει να υπάρχει και αντίστοιχος ετήσιος απολογισμός του εγκεκριμένου ετήσιου σχεδίου δράσης, ειδικά οικονομικός, έχοντας υπόψη ότι πολλές φορές πιστώσεις που έχουν δοθεί για ΠΠ έχουν χρησιμοποιηθεί για άλλους σκοπούς.   


Β. Στην ενδεικτική αναφορά σε δράσεων πρόληψης είτε της διοίκησης είτε της περιφερειακής αυτοδιοίκησης


Δράσεις της Κεντρικής Διοίκησης
· Άμεση αναδιάρθρωση της δασοπυρόσβεσης με στροφή από τα μέσα στον άνθρωπο και την βιο-οικονομία, με ενεργό συμμετοχή πυροσβεστών και της δασικής υπηρεσίας στην πρόληψη πυρκαγιών τον χειμώνα, με καθαρισμούς εγκαταλειμμένων καλλιεργειών και βοσκοτόπων, εφαρμογή προδιαγεγραμμένης καύσης, αιφνιδιαστικές  ασκήσεις ετοιμότητας, εφαρμογή σχεδίων πυροπροστασίας, σεμινάρια κτλ.
· Ουσιαστική διάσταση της Πολιτικής Προστασίας  και λόγω της κλιματικής αλλαγής, με αλλαγή του λειτουργικού της πλαισίου και αξιοποίηση των ψηφιακών εργαλείων και προγραμμάτων με επείγουσες διαδικασίες. Επαναπροσδιορισμός των αρμοδιοτήτων σχεδιασμού, υλοποίησης και ελέγχου από τα διαφορετικά επίπεδα διοίκησης
· Αυστηροποίηση θεσμικού πλαισίου προστασίας του θεσμικού πλαισίου προστασίας για περιοχές Natura.
· Aμεση αναστολή της εκτός σχεδίου δόμησης, για πέντε χρόνια τουλάχιστον, και μέχρι την οριστικοποίηση των χωροταξικών πλαισίων και της αναθεώρηση του χωροταξικού πλαισίου (με βάση και την Εθνική Στρατηγική για την Κλιματική αλλαγή και την θαλάσσια πολιτική).
· Ολοκλήρωση της Εθνικής Στρατηγικής  για τα Δάση
· Εκπόνηση Διαχειριστικών Μελετών Δασών με νέες προδιαγραφές που να λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη για προσαρμογή στη κλιματική αλλαγή.
·  Aμεση ανάρτηση του συνόλου των δασικών χαρτών της περιφέρειας Β. Αιγαίου, αλλά και ρύθμιση για την εξασφάλιση του απαραίτητου δασοτεχνικού προσωπικού, ώστε να προχωρήσει άμεσα και η κύρωση των χαρτών.
· Τα έργα πρόληψης των πυρκαγιών –κυρίως οι καθαρισμοί και διανοίξεις δασικών δρόμων να προχωρήσουν με προτεραιότητα, δίνοντας ευκαιρίες δραστηριοποίησης και δουλειάς σε δασικούς συνεταιρισμούς και φορείς κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας. Να γίνονται δε στο τέλος του χειμώνα έως την άνοιξη και όχι μέσα και τέλος καλοκαιριού.
· Αναβάθμιση της δασικής υπηρεσίας και λειτουργική εμπλοκή στο έργο της πυρόσβεσης. Εναρμόνιση του σχεδιασμού με τον ρόλο της Δασικής Υπηρεσίας κυρίως σε ότι αφορά τις δενδροφυτεύσεις και τις αναδασώσεις. Εμμονικά σήμερα  η ΔΥ υποστηρίζει και προωθεί τις αναδασώσεις με πευκόδεντρα. Αρνείται την κοπή των  μικρών αυτοφυών  πεύκων στα πρανή των  επαρχιακών και εθνικών δρόμων και την αντικατάσταση τους από άλλα είδη περισσότερο βραδυφλεγή.
· Να ξεπεραστούν οι μνημονιακές δεσμεύσεις για την καλύτερη στελέχωση των δασικών και πυροσβεστικών υπηρεσιών με προσωπικό διαθέσιμο όλο το χρόνο με επέκταση του αντικειμένου τους σε εργασίες πρόληψης κατά το εκτός της αντιπυρικής περιόδου διάστημα. Αλλαγή κι επέκταση της εργασιακής  και  εκπαιδευτικής σχέσης των εποχικών δασοπυροσβεστών . Η πρόσληψη τους προβλέπεται για δίμηνο κι ως εκ τούτου οι ενδιαφερόμενοι είναι περιστασιακοί και η εκπαίδευση τους κάθε χρόνο ξεκινά από μηδενική βάση. Πρόταση τουλάχιστον για τετράμηνη πρόσληψη με γνώμονα την κλιματική αλλαγή και την επέκταση της αντιπυρικής περιόδου.
· Αντιμετώπιση των προβλημάτων γήρανσης και υποστελέχωσης της πυροσβεστικής υπηρεσίας σε ανθρώπινο δυναμικό και μέσα. Ειδικά σε ότι αφορά το προσωπικό 700 πυροσβέστες μετατάχθηκαν στις Εθνικές Οδούς (300) και (400) στα αεροδρόμια που παραχωρήθηκαν στη Fraport μεταξύ των οποίων και αεροδρόμια στο Β.Αιγαίο. Ταυτόχρονα έγινε αύξηση ορίου ηλικίας για συνταξιοδότηση από τα 57 στα 59 την ίδια στιγμή που σημειώνονται  λιγότερες προσλήψεις νέων που θα στελέχωναν τις μάχιμες θέσεις.
· Η κατανομή των χρηματοδοτήσεων ΠΠ και ειδικά πυροπροστασίας να γίνονται όχι με πληθυσμιακά κριτήρια αλλά με δείκτες που να λαμβάνουν υπόψη την έκταση της περιοχής, η φυτοκάλυψη και δείκτες επικινδυνότητας χρηματοδοτώντας ολοκληρωμένα προγράμματα περιβαλλοντικής διαχείρισης.

Δράσεις της αυτοδιοίκησης
· Ουσιαστική συνεργασία περιφερειακής και τοπικής αυτοδιοίκησης στο σχεδιασμό και στην εκτέλεση των δράσεων πρόληψης και αποκατάστασης
· Ουσιαστική συνεργασία στο εσωτερικό της Περιφέρειας με συνένωση των αρμοδιοτήτων Πολιτικής Προστασίας και Τεχνικών Εργων κάτω από το ίδιο πολιτικό πρόσωπο που να έχει την ευθύνη διαχείρισης των μηχανημάτων της Περιφέρειας
· Δρομολόγηση Σχεδίου Βιώσιμης Κτηνοτροφίας σε επίπεδο περιφέρειας.
· Επένδυση  στην προστασία των παραδοσιακών χρήσεων γης , να πλουτίσουμε το τοπίο με το παραδοσιακό μωσαϊκό από καλλιέργειες, αμπέλια, βοσκότοπους κλπ., που μπορεί να συμβάλλει ώστε οι πυρκαγιές να μην εξελίσσονται πολύ και να αντιμετωπίζονται ευκολότερα.
·  Πρόγραμμα αναδασώσεων με δέντρα αγροδασικά που μπορούν να δημιουργήσουν αληθινές «αντιπυρικές ζώνες». 
· Άμεση και υποχρεωτική από τους Δήμους  εφαρμογή του άρθρου 94 του Καλλικράτη (για τον καθαρισμό των εγκαταλειμμένων αγροτεμαχίων) με τη βοήθεια της μικτής χρήσης κτηματολογίου και GIS. Ως γνωστόν οι σχολάζουσες γαίες στην ύπαιθρο αποτελούν την ιδανική καύσιμη ύλη για την έρπουσα πυρκαγιά.
· Εφαρμογή σχεδίων  επέμβασης  και εκκένωσης οικισμών, αιφνιδιαστικές ασκήσεις (που ελέγχουν πραγματικά τη λειτουργία του συστήματος) κι όχι προγραμματισμένες που στην ουσία δεν ελέγχουν την ετοιμότητα του μηχανισμού.
· Στελέχωση πυροφυλακίων με ομάδες εκπαιδευμένων εθελοντών
· Χρήση νέων τεχνολογιών (drones) για εποπτεία κι έλεγχο κυρίως την ώρα που εξελίσσεται μια πυρκαγιά.
· Υπογειοποίηση καλωδίων της ΔΕΗ όπου η τάση ρεύματος το επιτρέπει
· Περιβαλλοντική εκπαίδευση σε μαθητές και γονείς  παράλληλα με την ενημέρωση για την πολιτική προστασία.
· Προγραμματισμός για αναβάθμιση της περιβαλλοντικής εκπαίδευσης από την επόμενη εκπαιδευτική περίοδο, με υποχρεωτικές ώρες σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, παράλληλα με την ενημέρωση για την πολιτική προστασία.
· Προγραμματισμός για την προώθηση των 'πράσινων' επαγγέλμάτων στην τεχνική εκπαίδευση ( διαχείριση δασών, υδάτων, προστατευόμενων περιοχών, αειφορικές καλλιέργειες, ενεργειακή αναβάθμιση, τεχνολογίες ΑΠΕ, βιοκλιματική αρχιτεκτονική κλπ.) και τη διαμόρφωση των απαραίτητων επαγγελματικών περιγραμμάτων.
· Αξιοποίηση του προγράμματος AIGIS του Πανεπιστημίου για την έγκαιρη προειδοποίηση πυρκαγιών και επέκταση του σε θέματα πρόληψης.
Κρίσιμο θέμα για όλα τα παραπάνω είναι να αλλάξει η νοοτροπία πολιτικών, διοίκησης και πολιτών σε ότι αφορά στις αναπτυξιακές προτεραιότητες σε σχέση με τα θέματα διαχείρισης περιβάλλοντος και φυσικών πόρων ειδικά κάτω από τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής. Πρέπει όλοι να αντιληφθούμε ότι η προστασία των φυσικών πόρων δεν αποτελεί πολυτέλεια αλλά ένα καθοριστικό στοιχείο της επιβίωσης και της ποιότητας ζωής μας. Κατά συνέπεια οι δράσεις πρόληψης των φυσικών φαινομένων που πρέπει να αναλάβουμε ως κράτος, κάτοικοι, αγρότες, επιχειρηματίες, ο καθένας σε ότι μας αναλογεί, δεν θα πρέπει να θεωρούνται «άχρηστες και αχρείαστες», αλλά καθοριστικό στοιχείο μιας στρατηγικής για τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Με βάση τα παραπάνω προτείνουμε όπως η ΠΒΑ:
-          ζητήσει από τη Κυβέρνηση να γίνουν οι απαραίτητες θεσμικές αλλαγές με βάση τα όσα προτείναμε
-          εκπονήσει ένα σχέδιο ολοκληρωμένης περιβαλλοντικής διαχείρισης και πολιτικής προστασίας για τα νησιά της Περιφέρειας λαμβάνοντας υπόψη και την ανάγκη προσαρμογής στη κλιματική αλλαγή, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στη πρόληψη και στην ενεργή συμμετοχή των πολιτών με στόχο τη χρηματοδότηση του από ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους.

Τα ερωτήματα και οι προτάσεις που θέσαμε στη Περιφερειακή Αρχή έμειναν αναπάντητα, αφού θεωρήθηκε ότι όλα βαίνουν καλώς και δεν χρειάζεται να αλλάξει το παραμικρό. Ετσι, παρά την εμφανή ανάγκη για διαφοροποίηση της μέχρι σήμερα ασκούμενης πολιτικής σε περιφερειακό επίπεδο αλλά και τη πρόθεση της Κυβέρνησης να αλλάξει όλη τη δομή της Πολιτικής Προστασίας, η Περιφερειακή Αρχή αρνήθηκε να σταλεί το όποιο ψήφισμα με τις προτάσεις μας για το θέμα προς τη Κυβέρνηση.
Για μια φορά ακόμη η Περιφερειακή Αρχή αποδεικνύεται κατώτερη των περιστάσεων σε ένα θέμα που μέρα με την μέρα γίνεται όλο και πιο κρίσιμο. Χωρίς προτάσεις, χωρίς καν άποψη, όπως και σε όλα τα κρίσιμα θέματα των νησιών μας, η Περιφέρεια βρίσκεται στον «αυτόματο πιλότο» ενώ το σκάφος πηγαίνει κατά τα βράχια. Η αλλαγή κυβερνήτη αναδεικνύεται κάθε μέρα όλο και περισσότερο ως επιτακτική ανάγκη. 

Οι Περιφερειακοί Σύμβουλοι
Γιούλη Αργυρούδη
Μαρία Νικολάρα
Γιάννης Σπιλάνης

Η απαξίωση του εμβληματικότερου μέτρου της νησιωτικής πολιτικής: του μεταφορικού ισοδύναμου

  Την ώρα που η Κυβέρνηση «υπερηφανεύεται» στα εθνικά και διεθνή φόρα και σε καλοπληρωμένες εκθέσεις ότι έχει νησιωτική πολιτική και μάλισ...